ਤਾਜਾ ਖ਼ਬਰਾਂ


ਉੱਘੇ ਅਦਾਕਾਰ ਨਰਿੰਦਰ ਜੱਟੂ ਦਾ ਹੋਇਆ ਦਿਹਾਂਤ
. . .  55 minutes ago
ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ 15 ਨਵੰਬਰ (ਜਸਵੰਤ ਸਿੰਘ ਜੱਸ ) - ਟੀਵੀ, ਰੰਗਮੰਚ ਅਤੇ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦੇ ਉੱਘੇ ਅਦਾਕਾਰ ਨਰਿੰਦਰ ਜੱਟੂ ਹੁਣ ਇਸ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿਚ ਨਹੀਂ ਰਹੇ। ਬੀਤੀ ਦੇਰ ਰਾਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਦਿਹਾਂਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਹ ਪਿਛਲੇ ਪੰਜ ਛੇ ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਤੋਂ ਯਾਦਦਾਸ਼ਤ ਭੁੱਲ ਜਾਣ ਕਾਰਨ ਬਿਮਾਰ ਸਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅੰਤਿਮ ਸਸਕਾਰ ਅੱਜ ਕੀਤਾ...
ਦੀਪਿਕਾ ਰਣਵੀਰ ਨੇ ਸ੍ਰੀ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਟੇਕਿਆ ਮੱਥਾ
. . .  about 1 hour ago
ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ, 15 ਨਵੰਬਰ (ਰਾਜੇਸ਼ ਕੁਮਾਰ) - ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸਟਾਰ ਰਣਵੀਰ ਸਿੰਘ ਆਪਣੇ ਵਿਆਹ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਵਰ੍ਹੇਗੰਢ ਮੌਕੇ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਅਤੇ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਅਦਾਕਾਰਾ ਦੀਪਿਕਾ ਪਾਦੂਕੋਣ ਨਾਲ ਅੱਜ ਤੜਕੇ 4:30 ਵਜੇ ਦੇ ਕਰੀਬ ਸ੍ਰੀ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਨਤਮਸਤਕ ਹੋਣ ਲਈ ਪਹੁੰਚੇ...
ਦਿੱਲੀ 'ਚ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਕਾਰਨ ਹਾਲਾਤ ਖ਼ਰਾਬ, ਨਹੀਂ ਮਿਲ ਰਹੀ ਰਾਹਤ
. . .  about 1 hour ago
ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 15 ਨਵੰਬਰ - ਦਿੱਲੀ ਵਿਚ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਬੇਹੱਦ ਗੰਭੀਰ ਹੈ। ਪੂਰੀ ਦਿੱਲੀ 'ਤੇ ਧੁੰਦ ਦੀ ਚਾਦਰ ਛਾਈ ਹੋਈ ਹੈ। ਜਿਸ ਦੇ ਚੱਲਦਿਆਂ ਵਿਜ਼ੀਬਿਲਿਟੀ (ਦ੍ਰਿਸ਼ਟਤਾ) ਸਿਰਫ਼ 400 ਮੀਟਰ ਰਹਿ ਗਈ ਹੈ। ਏਅਰ ਕੁਆਲਿਟੀ ਇੰਡੈਕਸ ਦਿੱਲੀ 'ਚ ਪੀ.ਐਮ 2.5 ਤੇ ਪੀ.ਐਮ 10 ਦਾ ਪੱਧਰ 500 ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ...
ਅੱਜ ਦਾ ਵਿਚਾਰ
. . .  about 2 hours ago
ਲੋਕ ਆਗੂ ਮਨਜੀਤ ਧਨੇਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਜੇਲ੍ਹ ਬਰਨਾਲਾ ਵਿਚੋਂ ਹੋਏ ਰਿਹਾਅ
. . .  1 day ago
ਬਰਨਾਲਾ, 14 ਨਵੰਬਰ (ਗੁਰਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਲਾਡੀ)-ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਜੇਲ੍ਹ ਬਰਨਾਲਾ ਵਿਖੇ ਉਮਰ ਕੈਦ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਕੱਟ ਰਹੇ ਲੋਕ ਆਗੂ ਮਨਜੀਤ ਧਨੇਰ ਨੂੰ ਰਾਜਪਾਲ ਪੰਜਾਬ ਵਲੋਂ ਉਮਰ ਕੈਦ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਰੱਦ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅੱਜ ਦੇਰ ਸ਼ਾਮ ...
ਅਣਪਛਾਤੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੇ ਕੀਤਾ ਨੌਜਵਾਨ ਦਾ ਕਤਲ
. . .  1 day ago
ਖੰਨਾ, 14 ਨਵੰਬਰ (ਹਰਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਲਾਲ)-ਅੱਜ ਦੇਰ ਸ਼ਾਮ ਸਥਾਨਕ ਮਲੇਰਕੋਟਲਾ ਰੋਡ ਤੋਂ ਮੁੜਦੀ ਇਕ ਸੜਕ 'ਤੇ ਇਕ ਨੌਜਵਾਨ ਦਾ ਅਣਪਛਾਤੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਦਾਹ ਮਾਰ ਕੇ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਪ੍ਰਾਪਤ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ ਸੰਦੀਪ ਸਿੰਘ...
ਕਿਸਾਨ ਜਥੇਬੰਦੀ ਵੱਲੋਂ ਕਿਸਾਨਾਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਦਰਜ ਕੇਸਾਂ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਪੰਜਾਬ ਪੱਧਰੀ ਧਰਨਾ ਜੈਤੋ 'ਚ ਦਿੱਤਾ
. . .  1 day ago
ਜੈਤੋ, 14 ਨਵੰਬਰ (ਗੁਰਚਰਨ ਸਿੰਘ ਗਾਬੜੀਆ, ਨਿੱਜੀ ਪੱਤਰ ਪ੍ਰੇਰਕ)- ਭਾਰਤੀ ਕਿਸਾਨ ਯੂਨੀਅਨ ਏਕਤਾ ਸਿੱਧੂਪੁਰ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਸੂਬਾਈ ਪ੍ਰਧਾਨ ਜਗਜੀਤ ਸਿੰਘ ਡੱਲੇਵਾਲ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿਚ ਪੰਜਾਬ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ 'ਚ ਕਿਸਾਨਾਂ ...
ਖਾੜਕੂ ਸਿੰਘ ਲਾਲ ਸਿੰਘ ਦੀ ਰਿਹਾਈ ਅੱਜ ਨਾ ਹੋ ਸਕੀ ਸੰਭਵ
. . .  1 day ago
ਨਾਭਾ ,14 ਨਵੰਬਰ (ਕਰਮਜੀਤ ਸਿੰਘ ) -ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਸਿੱਖ ਕੈਦੀਆ ਦੀ ਰਿਹਾਈ ਦੇ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਹੁਕਮਾਂ ਤੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ 8 ਸਿੱਖ ਕੈਦੀਆ ਦੇ ਨਾਮ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਦੋ ਸਿੱਖ ਕੈਦੀ ਮੈਕਸੀਮਮ ਸਿਕਉਰਟੀ ...
ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਮੋਹਾਲੀ ਦੇ ਪਿੰਡ ਦਿਆਲਪੁਰਾ 'ਚ ਰੱਖਿਆ ਸੂਬੇ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਆਯੂਸ਼ ਹਸਪਤਾਲ ਦਾ ਨੀਂਹ ਪੱਥਰ
. . .  1 day ago
ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ, 14 ਨਵੰਬਰ, {ਹੈਪੀ ਪੰਡਵਾਲਾ}-ਅੱਜ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਭਲਾਈ ਮੰਤਰੀ ਬਲਬੀਰ ਸਿੰਘ ਸਿੱਧੂ ਅਤੇ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਪ੍ਰਨੀਤ ਕੌਰ ਵੱਲੋਂ ਮੋਹਾਲੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਦਿਆਲਪੁਰਾ ਵਿਖੇ ਸੂਬੇ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਆਯੂਸ਼ ਹਸਪਤਾਲ ਦਾ ...
ਪਿੰਡ ਕਾਲੇ ਕੇ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨ ਦੀ ਵਧੇਰੇ ਨਸ਼ੇ ਦੀ ਡੋਜ਼ ਲੈਣ ਕਾਰਣ ਮੌਤ
. . .  1 day ago
ਟਾਂਗਰਾ, 14 ਨਵੰਬਰ ( ਹਰਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਕਲੇਰ )-ਪਿੰਡ ਕਾਲੇ ਕੇ ਦੇ ਇਕ ਨੌਜਵਾਨ ਵੱਲੋਂ ਵਧੇਰੇ ਨਸ਼ੇ ਦੀ ਓਵਰ ਡੋਜ਼ ਕਾਰਣ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਪਿੰਡ ਵਾਸੀਆ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਪੁੱਤਰ ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ ਵਿਆਹਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ...
ਹੋਰ ਖ਼ਬਰਾਂ..

ਬਾਲ ਸੰਸਾਰ

ਬਾਲ ਕਹਾਣੀ

ਪੀਲੀਆਂ ਭਰਿੰਡਾਂ

ਬੰਤਾ ਸਿਹੁੰ ਸਵੇਰ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤਮਈ ਕੁਦਰਤ ਨੂੰ ਨਿਹਾਰਦਾ ਖੇਤਾਂ ਤੋਂ ਚਰੀ ਦੀ ਇਕ ਪੰਡ ਆਪਣੇ ਸਾਈਕਲ 'ਤੇ ਰੱਖ ਵਾਪਸ ਆਪਣੇ ਘਰ ਨੂੰ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਪਿੰਡ ਨੂੰ ਜਾਂਦੀ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਸੜਕ 'ਤੇ ਤੁਰਦਿਆਂ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਸਾਈਕਲ ਬਿਲਕੁਲ ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਤੋਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ ਕਿ ਅਚਾਨਕ ਪਿੱਛਿਓਂ ਆਉਂਦੀ ਇਕ ਸਕੂਲ ਬੱਸ ਦੇ ਤਿੱਖੇ ਹਾਰਨ ਨੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਲੱਤਾਂ-ਬਾਹਾਂ 'ਚ ਕੰਬਣੀ ਛੇੜ ਦਿੱਤੀ। 60 ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਨੂੰ ਢੁਕੇ ਬੰਤਾ ਸਿਹੁੰ ਨੇ ਕੰਬਦੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਸਾਈਕਲ ਹੋਰ ਕੱਚੇ ਵੱਲ ਨੂੰ ਕਰ ਲਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣਾ ਸਾਈਕਲ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਕੱਚੇ 'ਤੇ ਲਾਹ ਲੈਂਦਾ, ਬੱਸ ਦਾ ਡਰਾਈਵਰ ਚਲਾਕੀ ਨਾਲ ਖਸਿਆਨੀ ਹਾਸੀ ਹੱਸਦਾ, ਉਸ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਕੱਟ ਮਾਰ ਅਗਾਂਹ ਲੰਘ ਗਿਆ। ਬੰਤਾ ਸਿਹੁੰ ਦਾ ਸਾਈਕਲ ਝੋਲ ਖਾ ਕੇ ਝੋਨੇ ਦੇ ਖੇਤ ਵੱਲ ਪਲਟਣ ਹੀ ਲੱਗਾ ਸੀ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ-ਪਿੱਛੇ ਸਵੇਰ ਦੀ ਸੈਰ ਤੋਂ ਮੁੜਦੇ ਸ਼ਾਮ ਲਾਲ ਨੇ ਫ਼ੁਰਤੀ ਨਾਲ ਹੱਥ ਪਾ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਡਿਗਣ ਤੋਂ ਬਚਾ ਲਿਆ। ਘਬਰਾਏ ਬੰਤਾ ਸਿਹੁੰ ਨੇ ਸ਼ਾਮ ਲਾਲ ਦਾ ਧੰਨਵਾਦ ਕੀਤਾ ਤੇ ਦੋਵੇਂ ਆਪਸ ਵਿਚ ਦੁੱਖ-ਸੁੱਖ ਕਰਦੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਪਿੰਡ ਵੱਲ ਵਧਣ ਲੱਗੇ। ਛੇਤੀ ਹੀ ਇਕ ਹੋਰ ਸਕੂਲ ਵੈਨ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਵੱਲ ਲੰਘੀ ਤਾਂ ਡੌਰ-ਭੌਰ ਹੋਇਆ ਬੰਤਾ ਸਿਹੁੰ ਸ਼ਾਮ ਲਾਲ ਨੂੰ ਬੋਲਿਆ, 'ਦੇਖ ਲੈ ਭਰਾਵਾ, ਕਿੰਨੀ ਦੌੜ ਲੱਗੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਵੇਰੇ-ਸਵੇਰੇ, ਹੈ ਕੋਈ ਕਾਇਦਾ-ਕਾਨੂੰਨ?' 'ਸਹੀ ਗੱਲ ਆ, ਇਨ੍ਹਾਂ 'ਚ ਬੈਠੇ ਜੁਆਕਾਂ ਵੀ ਤਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲ ਵੇਖ ਇਹੋ ਜਿਹੇ ਹੀ ਬਣਨਾ।' ਸ਼ਾਮ ਲਾਲ ਨੇ ਵੀ ਉਸ ਦੀ ਗੱਲ ਨਾਲ ਹਾਮੀ ਭਰੀ। ਦੋਵੇਂ ਆਪਣੇ ਇਲਾਕੇ ਵਿਚ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੰਗ-ਬਿਰੰਗੇ ਸਕੂਲਾਂ ਸਬੰਧੀ ਵਿਚਾਰ-ਵਟਾਂਦਰਾ ਕਰਨ ਲੱਗੇ। ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਖੇਤਰ 'ਚ ਫ਼ੈਲੇ ਇਸ ਵਪਾਰ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਚਿੰਤਾਤੁਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਸ਼ਾਮ ਲਾਲ ਨੇ ਹੋਰ ਨਜ਼ਲਾ ਝਾੜਿਆ, 'ਐਨੇ ਸਾਲ ਹੋ ਗਏ, ਹਾਲੇ ਤੱਕ ਸਾਡੇ ਪਿੰਡ ਨੂੰ ਕੋਈ ਪੱਕਾ ਰੂਟ 'ਨੀ ਕਿਸੇ ਬੱਸ ਦਾ ਤੇ ਐਹ ਸਕੂਲਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਬੱਸਾਂ ਹਰ ਢਾਣੀ ਤੱਕ ਜਾ ਪੁੱਜੀਆਂ।' ਇਕ-ਇਕ ਬੱਚੇ ਖ਼ਾਤਰ ਲੱਗਦੀ ਇਹ ਦੌੜ ਉਹ ਰੋਜ਼ ਹੀ ਤੱਕਦੇ ਸਨ। ਚਾਣਚੱਕ ਬੰਤਾ ਸਿਹੁੰ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮ ਲਾਲ ਦੇ ਗੁਆਂਢੀ ਪ੍ਰੀਤਮ ਦੀ ਪੋਤੀ ਦਾ ਖਿਆਲ ਆਇਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਿਛਲੇ ਵਰ੍ਹੇ ਇਕ ਨਾਮੀ ਸਕੂਲ ਦੀ ਬੱਸ ਸਵੇਰੇ-ਸਵੇਰੇ ਹੀ ਫ਼ੇਟ ਮਾਰ ਗਈ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਸ਼ਾਮ ਲਾਲ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਹ ਵਿਚਾਰੀ ਤਾਂ ਰੀੜ੍ਹ ਦੀ ਹੱਡੀ ਨਕਾਰਾ ਹੋ ਜਾਣ ਕਾਰਨ ਹੁਣ ਸਦਾ ਲਈ ਮੰਜੇ 'ਤੇ ਹੀ ਹੈ ਤਾਂ ਸ਼ਾਮ ਲਾਲ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਬੰਤਾ ਸਿਹੁੰ ਦੀਆਂ ਵੀ ਅੱਖਾਂ ਭਰ ਆਈਆਂ। ਗ਼ਮਗੀਨ ਹੋਏ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਚੁੱਪ ਕਰ ਗਏ। ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ 'ਚ ਅਜਿਹੀਆਂ ਹੀ ਵਾਪਰਦੀਆਂ, ਕੁਝ ਹੋਰ ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਸੁਰਖੀਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਅੱਗੇ ਘੁੰਮਣ ਲੱਗੀਆਂ। ਤੁਰਦੇ-ਤੁਰਦੇ ਉਹ ਪਿੰਡ ਦੀ ਫ਼ਿਰਨੀ ਕੋਲ ਹੀ ਪੁੱਜੇ ਸਨ ਕਿ ਅੱਗਿਓਂ ਇਕ ਹੋਰ ਕਾਲਜ ਦੀ ਬੱਸ ਮੋੜ ਕੱਟ ਰਹੀ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਵੀ ਪੀਲਾ ਰੰਗ ਵੇਖ ਕੇ ਬੰਤਾ ਸਿਹੁੰ ਨੂੰ ਸਵੇਰੇ ਚਰੀ ਵੱਢਦਿਆਂ ਉੱਥੇ ਲੱਗਾ ਭਰਿੰਡਾਂ ਦਾ ਖੱਖਰ ਯਾਦ ਆ ਗਿਆ। ਆਪਣੇ ਦੁਆਲੇ ਘੁੰਮਦੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਭਰਿੰਡਾਂ ਕੋਲੋਂ ਉਸ ਨੇ ਮਸਾਂ ਹੀ ਆਪਣੇ ਸਾਫ਼ੇ ਨਾਲ ਬਚਾਅ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਜਿਉਂ ਹੀ ਇਹ ਬੱਸ ਮੋੜ ਕੱਟ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੋਲੋਂ ਲੰਘਣ ਲੱਗੀ ਤਾਂ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀ ਨੂੰ ਹੱਥ ਦੇ ਇਸ਼ਾਰੇ ਨਾਲ ਪਾਸੇ ਕਰਦਿਆਂ ਬੰਤਾਂ ਸਿਹੁੰ ਤਾਂ ਜਿਵੇਂ ਫ਼ਿੱਸ ਹੀ ਪਿਆ, 'ਬਚ ਲੈ ਭਰਾਵਾ, ਇਹ ਤਾਂ ਚਲਦੀਆਂ-ਫ਼ਿਰਦੀਆਂ ਭਰਿੰਡਾਂ, ਪਤਾ 'ਨੀ ਕਿਹੜੇ ਵੇਲੇ ਕਿਸ ਨੂੰ ਡੰਗ ਲੈਣ।'
ਚਿੰਤਾਤੁਰ ਸ਼ਾਮ ਲਾਲ ਨੂੰ ਬੰਤਾ ਸਿਹੁੰ ਦੀ ਇਹ ਟਿੱਪਣੀ ਸੋਲਾਂ ਆਨੇ ਸੱਚ ਜਾਪ ਰਹੀ ਸੀ।

-ਬਗੀਚੀ ਮੁਹੱਲਾ, ਮਾਹਿਲਪੁਰ (ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ)।
ਮੋਬਾ: 98550-24495


ਖ਼ਬਰ ਸ਼ੇਅਰ ਕਰੋ

ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਆਟਾ ਪੀਸਣ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਯੰਤਰ ਘਰਾਟ

ਪਿਆਰੇ ਬੱਚਿਓ, ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਦਾਦਾ ਜੀ ਜਾਂ ਦਾਦੀ ਜੀ ਤੋਂ 'ਘਰਾਟ' ਬਾਰੇ ਸੁਣਿਆ ਹੋਵੇਗਾ। 'ਘਰਾਟ' ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਦਾ ਆਟਾ ਪੀਹਣ ਵਾਲਾ ਇਕ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਯੰਤਰ ਜਾਂ ਮਸ਼ੀਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਣਚੱਕੀ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਚੱਕੀ ਦੇ ਦੋ ਪੁੜਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਕੁਦਰਤੀ ਸਰੋਤਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਨਦੀ, ਨਾਲਿਆਂ ਅਤੇ ਪਹਾੜੀ ਝਰਨਿਆਂ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਇਸ ਨੂੰ ਚਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਟਾ ਪੀਸਣ ਵਾਲੀ ਚੱਕੀ ਦੇ ਦੋ ਪੁੜਾਂ ਵਿਚੋਂ ਹੇਠਲੇ ਪੁੜ ਨੂੰ ਸਥਿਰ ਰੱਖ ਕੇ ਉਪਰਲੇ ਪੁੜ ਜਾਂ ਪੱਥਰ ਨੂੰ ਜਲ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਘੁਮਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਪਰਲੇ ਪੁੜ ਦੇ ਘੁੰਮਣ ਨਾਲ ਸਮੁੱਚੇ ਯੰਤਰ ਵਿਚ ਕੰਪਣ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਗਰੂਤਾ ਦੇ ਅਸਰ ਅਧੀਨ ਪਰਨਾਲੇ ਰਾਹੀਂ ਕਣਕ ਜਾਂ ਮੱਕੀ ਦੇ ਦਾਣੇ ਨਿਸਚਿਤ ਦਰ ਨਾਲ ਡਿਗਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਪਰਲੇ ਪੁੜ ਨੂੰ ਘੁਮਾਉਣ ਲਈ ਵਗਦੇ ਪਾਣੀ ਦਾ ਵੇਗ ਜਾਂ ਡਿਗ ਰਹੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਗਤਿਜ ਊਰਜਾ ਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਕ ਧੁਰੇ ਦੇ ਉਪਰਲੇ ਸਿਰੇ ਨਾਲ ਘੁੰਮਣ ਵਾਲੇ ਪੁੜ ਨੂੰ ਕੱਸਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਸਿਰੇ 'ਤੇ ਪੱਖਿਆਂ ਵਾਲੇ ਇਕ ਪਹੀਏ ਨੂੰ ਕੱਸਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਗਤੀਸ਼ੀਲ ਪਾਣੀ ਜਦੋਂ ਇਸ ਪਹੀਏ ਦੇ ਪੱਖਿਆਂ ਨੂੰ ਘੁਮਾਉਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਪਰਲਾ ਪੁੜ ਵੀ ਗਤੀ ਵਿਚ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਰਗੜ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕਣਕ ਜਾਂ ਮੱਕੀ ਦੇ ਦਾਣੇ ਪੀਸੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਕ 'ਘਰਾਟ' ਦਿਨ-ਰਾਤ ਵਿਚ ਲਗਪਗ 10 ਕੁਇੰਟਲ ਪੀਹਣ ਪੀਹ ਸਕਦਾ ਹੈ। 'ਘਰਾਟ' ਦੁਆਰਾ ਪੀਸਿਆ ਆਟਾ ਮਨੁੱਖੀ ਸਿਹਤ ਲਈ ਬਹੁਤ ਹੀ ਗੁਣਕਾਰੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿਚ ਫਾਈਬਰ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿਚ ਪਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਆਧੁਨਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਤਰੱਕੀ ਕਾਰਨ ਪਿੰਡਾਂ ਤੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿਚ ਬਿਜਲਈ ਚੱਕੀਆਂ ਲੱਗ ਜਾਣ ਕਾਰਨ ਸਾਡੀ ਵਿਰਾਸਤ ਦਾ ਅੰਗ 'ਘਰਾਟ' ਅੱਜ ਅਲੋਪ ਹੋ ਗਏ ਹਨ। ਪਰ ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਉੱਚੇ ਪਹਾੜੀ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਝਰਨਿਆਂ 'ਤੇ ਵਿਰਲੇ-ਵਿਰਲੇ ਘਰਾਟ ਅੱਜ ਵੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਆਪਣੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੀ ਪਹਿਚਾਣ ਲਈ 'ਘਰਾਟ' ਸਬੰਧੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਾਡੇ ਗਿਆਨ ਵਿਚ ਵਾਧਾ ਕਰੇਗੀ। ਆਓ, ਕਿਸੇ ਪਹਾੜੀ ਸੈਰਗਾਹ ਦਾ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦੇ ਹੋਏ 'ਘਰਾਟ' ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰੀਏ।

-ਪਿੰਡ ਤੇ ਡਾਕ: ਕੋਟਲੀ ਖਾਸ, ਤਹਿ: ਮੁਕੇਰੀਆਂ (ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ)। ਮੋਬਾ: 94175-87207

ਹਵਾਈ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ

ਬੱਚਿਓ, ਕੋਈ ਵੀ ਵਾਹਨ, ਜੋ ਹਵਾ ਵਿਚ ਉੱਡਦਾ ਹੈ, ਨੂੰ ਹਵਾਈ ਜਹਾਜ਼ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਅਤੇ ਪਰਬਤਾਂ ਵਰਗੀਆਂ ਔਕੜਾਂ ਨੂੰ ਕੁਝ ਹੀ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਪਾਰ ਕਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਫੌਜ ਵਿਚ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਏਅਰ ਕਰਾਫਟ ਇਕ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਮਸ਼ੀਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਢਾਂਚਾ ਐਲੂਮੀਨੀਅਮ ਵਰਗੀ ਭਾਰੀ ਧਾਤ ਅਤੇ ਉੱਚ ਦਰਜੇ ਦੀ ਪਲਾਸਟਿਕ ਦਾ ਬਣਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕਿਸਮਾਂ :
* ਦੋਹਰੇ ਖੰਭਾਂ ਵਾਲੇ : ਇਸ ਕਿਸਮ ਦੇ ਏਅਰ ਕਰਾਫਟ ਦੇ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਪਾਸੇ 2-2 ਖੰਭ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੂਜੇ ਸੰਸਾਰ ਯੁੱਧ (1939 ਤੋਂ 1945) ਵਿਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ।
* ਆਵਾਜਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੇ : ਲੜਾਈ ਦੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿਚ ਫੌਜੀ ਜਵਾਨ ਅਤੇ ਸਾਮਾਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਭੇਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅੱਜਕਲ੍ਹ ਭਾਰੇ ਏਅਰ ਕਰਾਫਟ ਵੀ ਤਿਆਰ ਹੋਣ ਲੱਗ ਪਏ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਟੈਂਕਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਢੋਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
* ਗੁਬਾਰੇ : ਇਹ ਹਵਾ ਨਾਲੋਂ ਹਲਕੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਗੈਸ ਜਾਂ ਗਰਮ ਹਵਾ ਭਰੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਇਹ ਆਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਉੱਡ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਮਨੋਰੰਜਨ ਅਤੇ ਖੇਡਾਂ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
* ਗਲਾਈਡਰਜ਼ : ਇਹ ਵੀ ਮਨੋਰੰਜਨ ਅਤੇ ਖੇਡਾਂ ਖੇਡਣ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਕੋਈ ਇੰਜਣ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਹਵਾ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਹੀ ਉੱਡਦੇ ਹਨ।
* ਕੋਨਕੋਰਡੇ : ਇਹ ਆਧੁਨਿਕ ਏਅਰ ਕਰਾਫ਼ਟ ਹਨ, ਜੋ ਆਵਾਜ਼ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ (1240 ਕਿ: ਮੀ:/ਘੰਟਾ) ਤੋਂ ਵੀ ਤੇਜ਼ ਉੱਡ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਉੱਡਣ ਸਮੇਂ ਇਹ ਸ਼ੋਰ ਬਹੁਤ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਈਂਧਣ ਦੀ ਖਪਤ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

-ਨਿਊ ਕੁੰਦਨਪੁਰੀ, ਲੁਧਿਆਣਾ।

ਬਾਲ ਗੀਤ

ਚੰਗੇ ਗੁਣ

ਨਿਮਰਤਾ ਦੇ ਵਿਚ ਰਹਿਣਾ ਸਿੱਖੋ,
ਜੀ-ਜੀ ਬੱਚਿਓ ਕਹਿਣਾ ਸਿੱਖੋ।
ਮਾਪੇ ਹੁੰਦੇ ਰੂਪ ਰੱਬ ਦਾ,
ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੈਰੀਂ ਪੈਣਾ ਸਿੱਖੋ।
ਮਾਪੇ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੇ ਫੇਰ ਦੁਬਾਰਾ,
ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਲਾਹਾ ਲੈਣਾ ਸਿੱਖੋ।
ਮਾੜੀ ਸੰਗਤ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ,
ਚੰਗਿਆਂ ਦੇ ਵਿਚ ਬਹਿਣਾ ਸਿੱਖੋ।
ਝੂਠ ਬੋਲਣਾ ਮਾੜੀ ਆਦਤ,
ਸੱਚ 'ਤੇ ਪਹਿਰਾ ਦੇਣਾ ਸਿੱਖੋ।
ਮੋਬਾਈਲਾਂ ਨਾਲ ਨਾ ਚੁੰਬੜੇ ਰਹਿਣਾ,
ਮਾਪਿਆਂ ਕੋਲ ਵੀ ਬਹਿਣਾ ਸਿੱਖੋ।
ਮਾਪੇ ਸਦਾ ਹੀ ਭਲਾ ਨੇ ਚਾਹੁੰਦੇ,
ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਕਹਿਣਾ ਸਿੱਖੋ।

-ਮਨਪ੍ਰੀਤ ਬਸਰਾ,
ਪਿੰਡ ਗਿੱਲਾਂ, ਡਾਕ: ਚਮਿਆਰਾ (ਜਲੰਧਰ)। ਮੋਬਾ: 97790-43348

ਬਾਲ ਗੀਤ

ਪੁਸਤਕ ਕਹਿੰਦੀ

ਪੁਸਤਕ ਕਹਿੰਦੀ ਸੁਣ ਲਵੋ ਬਾਤ,
ਅੱਖਰਾਂ ਵਿਚ ਚਮਕੇ ਪ੍ਰਭਾਤ।
ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆਓ ਮੇਰੇ ਦੋਸਤੋ,
ਹਨੇਰੇ ਨੂੰ ਦੂਰ ਭਜਾਓ ਦੋਸਤੋ।
ਮੈਂ ਹਾਂ ਚਮਕਦੇ ਸੂਰਜ ਦੀ ਬਰਾਤ,
ਪੁਸਤਕ ਕਹਿੰਦੀ......।
ਦੁਨੀਆ ਵਾਲੀ ਕਦੇ ਸਮਝ ਨਾ ਆਈ,
ਨਾ ਇਹ ਆਪਣੀ, ਨਾ ਇਹ ਪਰਾਈ।
ਕਿਤਾਬ 'ਚੋਂ ਲੱਭੇ ਜੀਵਨ ਸੌਗਾਤ,
ਪੁਸਤਕ ਕਹਿੰਦੀ........।
ਸ਼ਬਦਾਂ ਦਾ ਜੋ ਸਾਥ ਨਿਭਾਉਂਦੇ,
ਝੋਲੀ ਹੀਰੇ-ਮੋਤੀ ਉਹ ਪਾਉਂਦੇ।
ਹੁੰਦੀ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ,
ਪੁਸਤਕ ਕਹਿੰਦੀ........।
ਤੁਰਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਜਦ ਰੁਕ ਜਾਵੇ,
'ਵਿਵੇਕ' ਕੁਝ ਵੀ ਨਜ਼ਰ ਨਾ ਆਵੇ।
ਪੜ੍ਹੋ ਕਿਤਾਬਾਂ ਫਿਰ ਦਿਨ-ਰਾਤ,
ਪੁਸਤਕ ਕਹਿੰਦੀ ਸੁਣ ਲਵੋ ਬਾਤ।

-ਵਿਵੇਕ,
ਕੋਟ ਈਸੇ ਖਾਂ (ਮੋਗਾ)।
ਮੋਬਾ: 94633-84051

ਬਾਲ ਨਾਵਲ-2

ਨਾਨਕਿਆਂ ਦਾ ਪਿੰਡ

(ਲੜੀ ਜੋੜਨ ਲਈ ਪਿਛਲੇ
ਸਨਿਚਰਵਾਰ ਦਾ ਅੰਕ ਦੇਖੋ)

'ਨਵਰਾਜ', ਸੁਖਮਨੀ ਨੇ ਛੋਟੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਆਵਾਜ਼ ਦਿੱਤੀ।
'ਆ ਗਿਆ, ਦੀਦੀ।'
'ਚਲੋ, ਕਿਤਾਬਾਂ ਲੈ ਆਓ, ਹੋਮ ਵਰਕ ਕਰਨ ਦਾ ਵਕਤ ਹੋ ਗਿਐ', ਕਹਿੰਦਿਆਂ ਸੁਖਮਨੀ ਆਪਣੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ-ਕਾਪੀਆਂ ਲੈ ਕੇ ਮੇਜ਼ ਕੋਲ ਪਈ ਕੁਰਸੀ 'ਤੇ ਬੈਠ ਗਈ। ਨਵਰਾਜ ਆਪਣਾ ਪੂਰਾ ਬਸਤਾ ਲੈ ਕੇ ਹੀ ਦੀਦੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਆ ਕੇ ਬੈਠ ਗਿਆ। ਹੁਣ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਆਪੋ-ਆਪਣਾ ਹੋਮ-ਵਰਕ ਕਰਨ ਲੱਗੇ।
ਸੁਖਮਨੀ ਛੇਵੀਂ ਕਲਾਸ ਵਿਚ ਪੜ੍ਹਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਨਵਰਾਜ ਤੀਸਰੀ ਕਲਾਸ ਵਿਚ। ਸੁਖਮਨੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਵਿਚ ਹੁਸ਼ਿਆਰ ਸੀ। ਉਹ ਸਕੂਲੋਂ ਆ ਕੇ, ਖਾਣਾ ਖਾ ਕੇ ਥੋੜ੍ਹਾ ਆਰਾਮ ਕਰਦੀ ਅਤੇ ਫੇਰ ਉੱਠ ਕੇ ਆਪਣਾ ਹੋਮ ਵਰਕ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪੈਂਦੀ। ਨਵਰਾਜ ਪੜ੍ਹਾਈ ਵਲੋਂ ਥੋੜ੍ਹਾ ਲਾਪ੍ਰਵਾਹ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਬਹੁਤਾ ਧਿਆਨ ਮੋਬਾਈਲ ਉੱਪਰ ਖੇਡਾਂ ਵੱਲ, ਟੀ. ਵੀ. ਵੱਲ ਜਾਂ ਸ਼ਰਾਰਤਾਂ ਵੱਲ ਹੁੰਦਾ। ਉਹ ਹੋਮਵਰਕ ਵੀ ਕਦੀ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਅਤੇ ਕਦੀ ਨਾਗਾ ਪਾ ਜਾਂਦਾ। ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਸੁਖਮਨੀ ਜਦੋਂ ਆਪਣੇ ਸਕੂਲ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਗਦੀ ਤਾਂ ਉਹ ਨਵਰਾਜ ਨੂੰ ਬੁਲਾ ਕੇ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਬਿਠਾ ਲੈਂਦੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਕੂਲ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਕਹਿੰਦੀ। ਚਾਰ-ਪੰਜ ਦਿਨ ਤਾਂ ਨਵਰਾਜ ਬੜਾ ਔਖਾ ਹੋਇਆ ਪਰ ਹੁਣ ਉਹ ਚੁੱਪ-ਚਾਪ ਆਪੇ ਭੈਣ ਕੋਲ ਬੈਠ ਕੇ ਸਕੂਲ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਗਦਾ। ਜੇ ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ ਦੀ ਉਸ ਨੂੰ ਸਮਝ ਨਾ ਲੱਗਦੀ ਤਾਂ ਉਹ ਭੈਣ ਕੋਲੋਂ ਪੁੱਛ ਲੈਂਦਾ।
.........
ਸੁਖਮਨੀ ਅਤੇ ਨਵਰਾਜ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਵਧੀਆ ਸਕੂਲ ਵਿਚ ਪੜ੍ਹਦੇ ਸਨ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਾਂ-ਪਿਓ ਦੇ ਲਾਡਲੇ ਬੱਚੇ ਸਨ। ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਾਂ-ਪਿਓ ਤੇਜ਼ ਰਫ਼ਤਾਰ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿਚ ਵਹਿ ਗਏ ਲਗਦੇ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਾਪਾ ਇੰਦਰਪ੍ਰੀਤ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਬਾਹਰਵਾਰ ਬਣੇ ਫ਼ੋਕਲ ਪੁਆਇੰਟ ਵਿਚ ਇਕ ਫੈਕਟਰੀ ਚਲਾ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਦਾ ਖਿਲਾਰਾ ਕਾਫ਼ੀ ਵੱਡਾ ਸੀ ਪਰ ਉਹ, ਉਸ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵਡੇਰਾ ਕਰਨ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿਚ ਪਿਆ ਰਹਿੰਦਾ। ਉਹ ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਜੰਮ-ਪਲ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਦਾ ਪਿੰਡਾਂ ਨਾਲ ਲਗਾਓ ਕਾਫ਼ੀ ਘੱਟ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਸ਼ੋਰ-ਸ਼ਰਾਬੇ ਵਾਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪਸੰਦ ਸੀ।
ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਮੰਮੀ, ਰਹਿਮਤ ਭਾਵੇਂ ਪਿੰਡ ਦੀ ਜੰਮ-ਪਲ ਸੀ ਪਰ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਆਹੀ ਜਾਣ ਕਰਕੇ ਉਹ ਵੀ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਇੰਦਰਪ੍ਰੀਤ ਦੇ ਰੰਗ ਵਿਚ ਰੰਗੀ ਜਾਣ ਲੱਗੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਮਾਡਰਨ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਨ ਦਾ ਬੇਹੱਦ ਸ਼ੌਕ ਜਾਗ ਪਿਆ ਸੀ। ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਉਸ ਕੋਲ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਅਤੇ ਪਰਵਰਿਸ਼ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਲਈ ਬਹੁਤਾ ਵਕਤ ਨਹੀਂ ਸੀ ਬਚਦਾ।
ਸੁਖਮਨੀ ਅਤੇ ਨਵਰਾਜ ਕਾਫ਼ੀ ਸਮਾਂ ਪੜ੍ਹਾਈ ਵਿਚ, ਮੋਬਾਈਲ ਵਿਚ ਜਾਂ ਟੀ.ਵੀ. ਵਿਚ ਰੁੱਝੇ ਰਹਿੰਦੇ ਪਰ ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਉਹ ਕਈ ਵਾਰੀ ਬੜਾ ਇਕੱਲਾਪਣ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੇ। ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵੱਡੇ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਸਹੂਲਤਾਂ ਵਾਲੇ ਘਰ ਨਾਲੋਂ ਨਾਨਾ ਜੀ-ਨਾਨੀ ਜੀ ਦੇ ਸਾਦ-ਮੁਰਾਦੇ ਘਰ ਨਾਲ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮੋਹ ਸੀ। ਸਕੂਲੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਛੁੱਟੀਆਂ ਹੋਣ 'ਤੇ ਉਹ ਉੱਡ ਕੇ ਨਾਨਾ ਜੀ-ਨਾਨੀ ਜੀ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ।

(ਬਾਕੀ ਅਗਲੇ ਸਨਿਚਰਵਾਰ ਦੇ ਅੰਕ 'ਚ)
-404, ਗ੍ਰੀਨ ਐਵੇਨਿਊ, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ-143001
ਮੋਬਾਈਲ : 98889-24664

ਤੇਜ਼ ਬਣਨ ਦੀ ਲੋੜ

ਇਕ ਦਿਨ ਇਕ ਸਕੂਲ ਅਧਿਆਪਕ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕਲਾਸ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕਲਾਸ ਦੇ ਤਿੰਨ ਸਭ ਤੋਂ ਹੁਸ਼ਿਆਰ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ, ਜੋ ਤਿੰਨੇ ਹੀ ਇਕ-ਦੂਜੇ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੁਸ਼ਿਆਰ ਸਨ। ਅਧਿਆਪਕ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਤਿੰਨਾਂ ਨੇ ਇਕ ਦੌੜ ਲਗਾਉਣੀ ਹੈ। ਅਧਿਆਪਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਕ ਖਾਲੀ ਸੜਕ ਉੱਤੇ ਲੈ ਗਏ। ਉਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਦੌੜ ਲਗਾਉਣ ਲਈ ਦੋ ਸਾਈਕਲਾਂ ਦੇ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਬੱਚੇ ਤਿੰਨ ਸੀ ਪਰ ਸਾਈਕਲ ਦੋ ਸਨ। ਅਧਿਆਪਕ ਨੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਸਾਈਕਲ ਚੁਣਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਤਾਂ ਦੋ ਬੱਚਿਆਂ ਨੇ ਸਾਈਕਲਾਂ ਲੈ ਲਈਆਂ ਪਰ ਇਕ ਨੇ ਸਾਈਕਲ ਨਾ ਲਈ। ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਖੁਸ਼ ਸਨ ਕਿ ਸਾਈਕਲ 'ਤੇ ਰੇਸ ਲਗਾ ਕੇ ਤਾਂ ਉਹ ਹੀ ਅੱਵਲ ਆਉਣਗੇ। ਹੁਣ ਦੌੜ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਸੀ। ਤਿੰਨੇ ਬੱਚੇ ਲਾਈਨ ਵਿਚ ਖੜ੍ਹ ਗਏ। ਸੀਟੀ ਵੱਜਣ 'ਤੇ ਦੌੜ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ। ਸਾਈਕਲ ਵਾਲੇ ਬੱਚੇ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਅੱਗੇ ਜਾ ਰਹੇ ਸੀ ਪਰ ਪੈਦਲ ਦੌੜਨ ਵਾਲਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਪਿੱਛੇ ਸੀ। ਸਾਈਕਲ ਵਾਲਾ ਇਕ ਬੱਚਾ ਥੋੜ੍ਹੀ ਹੀ ਦੂਰ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਸਾਈਕਲ ਖਰਾਬ ਹੋ ਗਈ। ਉਸ ਨੂੰ ਚਿੰਤਾ ਹੋ ਗਈ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਸਾਈਕਲ ਠੀਕ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਦੂਜਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਉਸ ਦੇ ਕੋਲੋਂ ਦੀ ਉਸ ਨੂੰ ਚਿੜ੍ਹਾ ਕੇ ਅੱਗੇ ਲੰਘ ਗਿਆ ਤੇ ਪੈਦਲ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ-ਪਿੱਛੇ ਹੀ ਸੀ। ਪਰ ਹੋਇਆ ਇਹ ਕਿ ਦੂਜੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦੀ ਸਾਈਕਲ ਵੀ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੂਰ ਜਾ ਕੇ ਖਰਾਬ ਹੋ ਗਈ। ਤੀਜਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦੌੜਦਾ ਹੋਇਆ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਕੋਲੋਂ ਦੀ ਅੱਗੇ ਲੰਘ ਗਿਆ। ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਸਾਈਕਲ ਵਾਲੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਉਥੇ ਪਹੁੰਚੇ, ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਪੈਦਲ ਦੌੜਨ ਵਾਲਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨਿਸ਼ਾਨੇ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਚੁੱਕਾ ਸੀ। ਦੌੜ ਸਮਾਪਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਧਿਆਪਕ ਨੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਕੋਲ ਬੁਲਾਇਆ ਤੇ ਸਮਝਾਇਆ ਕਿ ਬੱਚਿਓ, ਸਾਨੂੰ ਸਫ਼ਲ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਸਾਧਨ ਸੀਮਤ ਹਨ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵੀ ਕੋਈ ਭਰੋਸਾ ਨਹੀਂ। ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿਚ ਅੱਵਲ ਆਉਣ ਨਾਲੋਂ ਤੇਜ਼ ਬਣਨਾ ਕਿਤੇ ਵਧੇਰੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਪਹਿਲੇ ਨੰਬਰ ਵਾਲਾ ਕਦੇ ਵੀ ਪਿੱਛੇ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ ਪਰ ਸਭ ਤੋਂ ਤੇਜ਼ (ਫਾਸਟਰ) ਹਮੇਸ਼ਾ ਅੱਗੇ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

-ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਸੰਗਰੂਰ।

ਬਾਲ ਸਾਹਿਤ

ਭੋਲੀ ਗਿੱਦੜੀ ਤੇ ਚੁਗਲ ਖ਼ਰਗੋਸ਼
ਲੇਖਕ : ਮਨਜੀਤ ਸਿੰਘ ਘੜੈਲੀ
ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ : ਸੰਗਮ ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨਜ਼, ਸਮਾਣਾ।
ਸਫੇ : 24, ਮੁੱਲ : 75 ਰੁਪਏ
ਸੰਪਰਕ : 98153-91625

ਮਨਜੀਤ ਸਿੰਘ ਘੜੈਲੀ ਵਲੋਂ ਲਿਖੀ ਪਲੇਠੀ ਬਾਲ ਪੁਸਤਕ 'ਭੋਲੀ ਗਿੱਦੜੀ ਤੇ ਚੁਗਲ ਖ਼ਰਗੋਸ਼' ਵਿਚ ਦੋ ਕਾਵਿ-ਕਹਾਣੀਆਂ 'ਭੋਲੀ ਗਿੱਦੜੀ ਤੇ ਚੁਗਲ ਖ਼ਰਗੋਸ਼', 'ਤਿੱਤਲੀ ਤੇ ਸ਼ਹਿਦ ਦੀ ਮੱਖੀ' ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ 8 ਹੋਰ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਹਨ। ਦੋਵੇਂ ਕਾਵਿ-ਕਹਾਣੀਆਂ ਬੜੀਆਂ ਹੀ ਰੌਚਕ ਤੇ ਸਿੱਖਿਆਦਾਇਕ ਹਨ। ਛੋਟੇ-ਛੋਟੇ ਵਾਕਾਂ ਨੂੰ ਬੜੇ ਹੀ ਕਾਵਿਮਈ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕਹਾਣੀ ਦਾ ਰੂਪ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਬਾਲਾਂ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਵਿਚ ਖ਼ਰਗੋਸ਼ ਬੜਾ ਹੀ ਭੋਲਾ ਤੇ ਮਾਸੂਮ ਜਾਨਵਰ ਹੈ ਪਰ ਲੇਖਕ ਨੇ ਕਾਵਿ-ਕਹਾਣੀ ਵਿਚ ਖ਼ਰਗੋਸ਼ ਨੂੰ ਨਵੇਂ ਰੂਪ ਵਿਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਦੂਜੀ ਕਾਵਿ-ਕਹਾਣੀ ਵੀ ਨਵੇਂ ਢੰਗ ਨਾਲ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਅੰਤ ਬਾਲਾਂ ਨੂੰ ਸਿੱਖਿਆ ਵੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
'ਕਹਿਣ ਲੱਗੀ ਹੁਣ ਭੈਣ ਮੇਰੀਏ,
ਆਪਾਂ ਮੁੜ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਲੜਨਾ।
ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਹੀ ਪਿਆਰ ਵਧਾ ਕੇ,
ਸਬਕ ਏਕਤਾ ਵਾਲਾ ਪੜ੍ਹਨਾ।'... (ਤਿੱਤਲੀ ਤੇ ਸ਼ਹਿਦ ਦੀ ਮੱਖੀ)
ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਵਿਚ 'ਘੁੱਗੀਏ ਨੀ ਘੁੱਗੀਏ', 'ਤਿੱਤਲੀ', 'ਰਮਨ ਦੀ ਪੀਂਘ', 'ਰੁੱਤ ਗਰਮੀ ਦੀ ਆਈ', 'ਮੇਲਾ ਦੇਖਣ ਜਾਵਾਂਗੇ', ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਬਾਲ ਪਾਠਕਾਂ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਆਉਣਗੀਆਂ। ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਵਿਚ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਲੈਅ ਹੈ, ਇਸ ਖੂਬੀ ਕਾਰਨ ਬਾਲ ਪਾਠਕ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਗਾਉਣਗੇ। ਭਾਵੇਂ ਇਹ ਲੇਖਕ ਦੀ ਪਲੇਠੀ ਪੁਸਤਕ ਹੈ ਪਰ ਸਾਰੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਪੜ੍ਹਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਹਿਸਾਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਲੇਖਕ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਬਾਲ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਪੂਰੀ ਸੂਝ-ਬੂਝ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਯਤਨ ਹੀ ਸ਼ਲਾਘਾਯੋਗ ਹੈ। ਪੁਸਤਕ ਪੜ੍ਹਨ ਤੇ ਸਾਂਭਣਯੋਗ ਹੈ। ਆਸ ਹੈ, ਲੇਖਕ ਮਨਜੀਤ ਸਿੰਘ ਘੜੈਲੀ ਹੋਰ ਵਧੀਆ ਪੁਸਤਕਾਂ ਪੰਜਾਬੀ ਬਾਲ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਖਜ਼ਾਨੇ ਵਿਚ ਪਾਏਗਾ। ਪੁਸਤਕ 'ਭੋਲੀ ਗਿੱਦੜੀ ਤੇ ਚੁਗਲ ਖ਼ਰਗੋਸ਼' ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਬਾਲ ਸਾਹਿਤ ਵਿਚ ਸਵਾਗਤ ਹੈ।

-ਅਵਤਾਰ ਸਿੰਘ ਸੰਧੂ
ਮੋਬਾ: 99151-82971

ਚੁਟਕਲੇ

* ਮੁੰਡਾ (ਆਪਣੇ ਬਾਪ ਨੂੰ)-ਪਾਪਾ, ਮੈਂ ਵੱਡਾ ਹੋ ਕੇ ਅਜਿਹਾ ਆਦਮੀ ਬਣਾਂਗਾ ਕਿ ਮੇਰੇ ਆਸੇ-ਪਾਸੇ ਗੱਡੀਆਂ ਭੱਜੀਆਂ ਫਿਰਨਗੀਆਂ।
ਬਾਪ-ਤੂੰ ਐਸਾ ਕੀ ਕਰੇਂਗਾ?
ਮੁੰਡਾ-ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਵਿਚ ਸਿਪਾਹੀ ਭਰਤੀ ਹੋਵਾਂਗਾ।
* ਚਿੰਟੂ-ਸ਼ਰਟ ਲਈ ਕੋਈ ਵਧੀਆ ਕੱਪੜਾ ਦਿਖਾਵੀਂ।
ਦੁਕਾਨਦਾਰ-ਪਲੇਨ 'ਚ ਦਿਖਾਵਾਂ?
ਚਿੰਟੂ-ਨਹੀਂ, ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ 'ਚ ਦਿਖਾ ਦੇ।
* ਪਤੀ-ਮੇਰੇ ਸੀਨੇ ਵਿਚ ਤੇਜ਼ ਦਰਦ ਹੋ ਰਿਹਾ, ਜਲਦੀ ਨਾਲ ਐਂਬੂਲੈਂਸ ਨੂੰ ਬੁਲਾ।
ਪਤਨੀ-ਮੈਂ ਫੋਨ ਕਰਦੀ ਹਾਂ, ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਫੋਨ ਦਾ ਪਾਸਵਰਡ ਦੱਸੋ।
ਪਤੀ-ਰਹਿਣ ਦੇ, ਹੁਣ ਕੁਝ ਠੀਕ ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਹੈ।

-ਸ਼ੰਕਰ ਮੋਗਾ
ਮੋਬਾ: 96469-27646

ਬਾਲ ਕਹਾਣੀ: ਪੈਸੇ ਦਾ ਪੁੱਤ

ਜਗਨ ਨਾਥ ਪਟਵਾਰੀ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਸੇਵਾ ਮੁਕਤ ਹੋਇਆ ਸੀ | ਵਿਦਾਇਗੀ ਪਾਰਟੀ ਬਹੁਤੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਬੰਦਾ ਸਾਰੀ ਨੌਕਰੀ ਦੌਰਾਨ ਪੈਸਾ-ਪੈਸਾ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ | ਜ਼ਿਮੀਂਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਫਰਦ ਦੇਣ ਤੱਕ ਦੀ ਵੀ ਰਿਸ਼ਵਤ ਲੈਂਦਾ ਸੀ | ਸੁੱਖ ਨਾਲ ਏਦਾਂ ਹੀ ਪੈਸਾ ਚੰਗਾ ਇਕੱਠਾ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ | ਜਗਨ ਨਾਥ ਦੇ ਚਾਰ ਪੁੱਤਰ ਸਨ ਪਰ ਜਗਨ ਨਾਥ ਲਈ ਪੈਸਾ ਪਹਿਲਾਂ ਅਤੇ ਪੁੱਤਰ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਸਨ | ਕਿਉਂਕਿ ਜਿਵੇਂ ਸਿਆਣੇ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪੈਸੇ ਦਾ ਪੁੱਤ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਦਾ ਵੀ ਪੁੱਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਰਿਸ਼ਤੇ ਨੂੰ ਮਹੱਤਤਾ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ ਹੁੰਦਾ | ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਜਗਨ ਨਾਥ ਦੇ ਘਰ ਵਾਲੀ ਰਾਮ ਪਿਆਰੀ ਜਗਨ ਨਾਥ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਕਰਕੇ ਦੁਖੀ ਹੀ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ |
ਅਜੇ ਦੋ ਕੁ ਸਾਲ ਹੀ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਹੋਏ ਨੂੰ ਹੋਏ ਹੋਣਗੇ ਕਿ ਜਗਨ ਨਾਥ ਦਾ ਬਟੂਆ ਗੁਆਚ ਗਿਆ | ਘਰ ਵਿਚ ਤਰਥੱਲੀ ਮਚ ਗਈ | ਬਟੂਆ ਲੱਭੇ ਨਾ | ਵਿਚਾਰੀ ਰਾਮ ਪਿਆਰੀ ਦੀ ਭਾਅ ਦੀ ਬਣੀ ਰਹੀ ਕਿ 'ਤੂੰ ਚੁੱਕਿਆ, ਤੂੰ ਗੁਆਇਆ' | ਇਸ ਬਟੂਆ ਗੁਆਚਣ ਦੀ ਟੈਂਸ਼ਨ 'ਚ ਜਗਨ ਨਾਥ ਬਿਮਾਰ ਹੋ ਗਿਆ | ਪੂਰਾ 1600 ਰੁਪਈਆ ਹਸਪਤਾਲ ਵਿਚ ਲੱਗਾ | ਜਦੋਂ ਘਰ ਆਇਆ ਤਾਂ ਬਟੂਆ ਪੜਛੱਤੀ ਵਿਚੋਂ ਲੱਭ ਪਿਆ | ਕਮਾਲ ਸੀ ਕਿ ਬਟੂਏ ਵਿਚ ਸਿਰਫ 17 ਰੁਪਏ ਸਨ ਤੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੂੰ 1600 ਭਰਿਆ ਜਾ ਚੁੱਕਾ ਸੀ | ਚਾਰੇ ਪੁੱਤਰ ਜਗਨ ਨਾਥ ਤੋਂ ਦੁਖੀ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ | ਨੂੰ ਹਾਂ ਘਰ ਆਈਆਂ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਲੱਗਾ ਕਿ ਇਹ ਬਾਪੂ ਸਾਡਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਬਣੇਗਾ | ਸਾਰਾ ਟੱਬਰ ਸਣੇ ਰਾਮ ਪਿਆਰੀ ਦੇ ਜਗਨ ਨਾਥ ਦੀ ਬਹੁਤ ਸੇਵਾ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਪਰ ਉਹ ਪੈਸੇ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਤੁਰਦਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸੀ | ਆਖਰ ਇਕ-ਇਕ ਕਰਕੇ ਚਾਰੇ ਪੁੱਤਰ ਜਗਨ ਨਾਥ ਤੋਂ ਅਲੱਗ ਹੋ ਗਏ ਤੇ ਪੁਰਾਣੇ ਘਰ ਵਿਚ ਰਹਿ ਗਏ 'ਕੱਲੇ ਜਗਨ ਨਾਥ ਤੇ ਰਾਮ ਪਿਆਰੀ | ਹੁਣ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਜੀਅ, ਜੀਅ ਨਹੀਂ ਰਹੇ ਸਨ, ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਖਿੱਚ ਰਹੇ ਸਨ | ਪਰ ਜਗਨ ਨਾਥ ਘਰ ਵਾਲੀ ਨੂੰ ਵੀ ਪੈਸੇ ਦਾ ਕੋਈ ਭੇਤ ਨਹੀਂ ਦੇਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ | ਇਕ ਦਿਨ ਵਿਚਾਰੀ ਰਾਮ ਪਿਆਰੀ ਵੀ ਰਾਮ ਨੂੰ ਪਿਆਰੀ ਹੋ ਗਈ | ਰਹਿ ਗਿਆ 'ਕੱਲਾ ਘਰ ਵਿਚ ਜਗਨ ਨਾਥ | ਲੋਕ ਲੱਜ ਨੂੰ ਪੁੱਤ ਦੋ ਬੁਰਕੀਆਂ ਰੋਟੀ ਦੀਆਂ ਫੜਾ ਜਾਂਦੇ | ਜਗਨ ਨਾਥ ਇਸ ਫਿਕਰ 'ਚ ਰਹਿਣ ਲੱਗ ਪਿਆ ਕਿ 'ਹਾਇਓ ਰੱਬਾ, ਜੇ ਮੈਂ ਮਰ ਗਿਆ ਤਾਂ ਪੈਸੇ ਦਾ ਕੀ ਬਣੇਗਾ?' ਉਹ ਹਫਦਾ ਗਿਆ, ਲਫਦਾ ਗਿਆ | ਇਕ ਦਿਨ ਉਸ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਬੈਂਕ 'ਚ ਪੈਸੇ ਪਏ ਦਾ ਕੀ ਫਾਇਦਾ? ਪੈਸਾ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਲਿਆ ਕੇ ਰੱਖਦਾਂ | ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਬੈਂਕ ਗਿਆ ਤੇ ਸਾਰਾ ਪੈਸਾ ਕਢਾ ਲਿਆਇਆ | ਆਪ ਮੰਗ ਕੇ ਕੈਸ਼ੀਅਰ ਤੋਂ ਛੋਟੇ ਨੋਟ ਲਏ | ਸਾਰੇ ਪੈਸੇ ਲਿਆ ਕੇ ਇਕ ਬੋਰੇ 'ਚ ਪਾ ਲਏ ਤੇ ਉਹ ਰਾਤ ਵੇਲੇ, ਦਿਨ ਵੇਲੇ ਬੋਰਾ ਨਾਲ ਹੀ ਮੰਜੇ 'ਤੇ ਪਾ ਕੇ ਰੱਖਦਾ ਕਿ ਕੁਝ ਇਧਰ-ਉੱਧਰ ਨਾ ਹੋ ਜਾਵੇ |
ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਪਤਾ ਸੀ ਕਿ ਜਗਨ ਨਾਥ ਕੋਲ ਪੈਸਾ ਹੈ ਪਰ ਇਹ ਕੰਜੂਸ ਹੈ | ਇਹ ਪੈਸਾ ਏਦਾਂ ਹੀ ਛੱਡ ਕੇ ਜਾਵੇਗਾ | ਕਿਤੇ ਇਕ ਰਾਤ ਘਰ 'ਚ ਚੋਰ ਆ ਗਏ | ਘਰ ਫਰੋਲ ਮਾਰਿਆ | ਜਿਸ ਕਮਰੇ 'ਚ ਜਗਨ ਨਾਥ ਸੌਾਦਾ ਸੀ, ਉਸ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਨੂੰ ਕੰਨ ਲਾ ਕੇ ਚੋਰਾਂ ਨੇ ਬਿੜਕ ਲਈ ਕਿ ਅੰਦਰ ਕੋਈ ਹੈ ਤਾਂ ਨਹੀਂ | ਤਾਂ ਹੈਰਾਨ ਹੋਏ ਕਿ ਅੰਦਰੋਂ ਇਕ ਬਜ਼ੁਰਗ ਬੋਲ ਰਿਹਾ ਸੀ ਤੇ ਉਹ ਕਹਿ ਰਿਹਾ ਸੀ, 'ਬਸ ਹੁਣ ਤੂੰ ਹੀ ਮੇਰਾ ਮਾਂ-ਬਾਪ ਐਾ, ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਪਰੇ੍ਹ ਨਾ ਹੋਈਾ ਤੇ ਘੁੱਟ ਕੇ ਮੇਰੀ ਛਾਤੀ ਨਾਲ ਲੱਗ ਜਾ' | ਚੋਰਾਂ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਸ਼ਾਇਦ ਬਜ਼ੁਰਗ ਨਾਲ ਇਹਦਾ ਕੋਈ ਪੁੱਤ ਸੁੱਤਾ ਪਿਆ | ਪਹਿਲਾਂ ਤਾਂ ਉਹ ਡਰ ਗਏ ਪਰ ਮੂਹਰਿਓਾ ਕੋਈ ਆਵਾਜ਼ ਨਾ ਆਉਂਦੀ ਦੇਖ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਖੋਲ੍ਹ ਈ ਲਿਆ | ਬਜ਼ੁਰਗ ਦੇ ਨਾਲ ਪਿਆ ਬੋਰਾ ਉਹ ਚੁੱਕ ਕੇ ਰਫੂ ਚੱਕਰ ਹੋ ਗਏ | ਜਗਨ ਨਾਥ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਾ ਨਿਕਲੇ, ਇਕ ਚੋਰ ਇਕ ਪੈਸਾ ਗਿਆ | ਸਵੇਰੇ ਪੁੱਤ ਆਏ | ਗਲੀ-ਮੁਹੱਲਾ ਇਕੱਠਾ ਹੋ ਗਿਆ, ਫਿਰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਮੈਂ ਲੁੱਟਿਆ ਗਿਆਂ | ਪੁੱਤਾਂ ਨੂੰ ਭੁਲੇਖੇ ਪਾ ਕੇ ਪੈਸੇ ਦਾ ਲੋਭੀ ਕਹੇ, 'ਪੁੱਤਰੋ ਪੈਸਾ ਮੈਂ ਬੈਂਕ 'ਚੋਂ ਕਢਾ ਕੇ ਲਿਆਇਆ ਸੀ ਥੋਨੂੰ ਵੰਡ ਦਿਆਂਗਾ, ਪਰ ਚੋਰ ਲੈ ਗਏ, ਕੀ ਕਰਾਂ?' ਤੇ ਉੱਚੀ-ਉੱਚੀ ਰੋਣ ਲੱਗ ਪਿਆ | ਬਸ ਇਸੇ ਗਮ 'ਚ ਜਗਨ ਨਾਥ ਦਿਨਾਂ 'ਚ ਹੀ ਸੁੱਕ ਕੇ ਤਵੀਤ ਹੋ ਗਿਆ, ਮੰਜੇ ਨਾਲ ਲੱਗ ਗਿਆ | ਨਾ ਕੁਝ ਖਾਵੇ, ਨਾ ਪੀਵੇ, ਨਾ ਜਾਨ ਨਿਕਲੇ | ਏਦਾਂ ਲੱਗਦਾ ਸੀ ਕਿ ਪ੍ਰਾਣ ਘੰਡ 'ਚ ਫਸ ਗਏ ਨੇ | ਬਾਪੂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਦੇਖ ਕੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੇ ਪਾਠ ਵੀ ਸੁਣਾਏ ਪਰ ਜਾਨ ਨਾ ਨਿਕਲੇ | ਅਖੀਰ ਛੋਟੇ ਪੁੱਤ ਨੂੰ ਯਾਦ ਆਇਆ ਕਿ ਇਕ ਵਾਰ ਮੈਂ ਪੰਜ ਹਜ਼ਾਰ ਰੁਪਏ ਬਾਪੂ ਕੋਲੋਂ ਲਏ ਸੀ, ਕਿਤੇ ਉਹਦਾ ਨਾ ਰੌਲਾ ਹੋਵੇ! ਉਹ ਕਹਿਣ ਲੱਗਾ, 'ਬਾਪੂ ਅੱਖਾਂ ਖੋਲ੍ਹ, ਜਿਹੜਾ ਪੈਸਾ ਜਾਣਾ ਸੀ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਗਮ ਨਾ ਕਰ, ਤੇਰਾ ਪੰਜ ਹਜ਼ਾਰ ਰੁਪਈਆ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਹੈਗਾ!'
ਕਮਾਲ ਦੇਖੋ, ਬਾਪੂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ 'ਚ ਰੌਣਕ ਪਰਤੀ | ਅੱਖਾਂ ਖੋਲ੍ਹੀਆਂ, ਆਖਣ ਲੱਗਾ, 'ਪੁੱਤਰਾ ਓਹੀ ਲਿਆ ਦੇ, ਮਨ ਨੂੰ ਧਰਵਾਸ ਆ ਜੂ |'
ਛੋਟੇ ਪੁੱਤ ਨੇ ਜੇਬ ਵਿਚੋਂ ਪੰਜ ਹਜ਼ਾਰ ਰੁਪਈਆ ਕੱਢ ਕੇ ਜਿਉਂ ਹੀ ਉਸ ਦੇ ਹੱਥ 'ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਤਾਂ ਪ੍ਰਾਣ ਪੰਖੇਰੂ ਹੋ ਗਏ ਤੇ ਪੈਸੇ ਦਾ ਪੁੱਤ, ਪੈਸੇ ਨਾਲ ਹੀ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰੀ ਨਿਭਾਅ ਗਿਆ |

ਮੌਸਮ ਵਿਚ ਤਬਦੀਲੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕਾਰਕ

ਬੱਚਿਓ, ਹਵਾਵਾਂ, ਵਰਖਾ, ਬਰਫ਼, ਧੁੰਦ, ਕੋਰਾ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਵਾਯੂ ਮੰਡਲ ਦੇ ਮਿਜਾਜ਼ 'ਤੇ ਡੰੂਘਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ | ਇਨ੍ਹਾਂ ਰਾਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਤਬਦੀਲੀ ਨੂੰ ਮੌਸਮ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ | ਹਵਾ ਦਾ ਦਬਾਅ, ਹਵਾ ਦਾ ਤਾਪਮਾਨ ਅਤੇ ਸਿੱਲ੍ਹ ਅਜਿਹੇ ਕਾਰਕ ਹਨ, ਜੋ ਮੌਸਮ ਦੀ ਤਬਦੀਲੀ ਵਿਚ ਅਹਿਮ ਰੋਲ ਅਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ | ਜਿਵੇਂ ਕਿ-
• ਹਵਾ ਦਾ ਦਬਾਅ : ਹਵਾ ਦਾ ਦਬਾਅ ਮੌਸਮ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ਕ ਤੋਂ ਤੇਜ਼ ਤੂਫ਼ਾਨ ਵਿਚ ਬਦਲਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ | ਹਵਾ ਵਿਚ ਛੋਟੇ-ਛੋਟੇ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੌਜੂਦ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਹਵਾ ਦਾ ਦਬਾਅ ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ | ਜਿੰਨੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਹਵਾ ਵਿਚ ਹੋਣਗੇ, ਓਨਾ ਹੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹਵਾ ਦਾ ਦਬਾਅ ਹੋਵੇਗਾ | ਗਰਮ ਹਵਾ ਵਾਯੂ ਮੰਡਲ ਨੂੰ ਹਲਕਾ ਅਤੇ ਦਬਾਅ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕਰਦੀ ਹੈ | ਜਦੋਂ ਠੰਢੀ ਹਵਾ ਸੁੰਗੜਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਦਬਾਅ ਵਿਚ ਤਬਦੀਲੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਮੌਸਮ ਵੀ ਤਬਦੀਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ | ਹਵਾ ਦੇ ਦਬਾਅ ਨੂੰ ਬੈਰੋਮੀਟਰ ਨਾਲ ਮਿਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ | ਜੇਕਰ ਬੈਰੋਮੀਟਰ ਵਿਚ ਦਬਾਅ ਇਕਦਮ ਗਿਰ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਤੂਫ਼ਾਨ ਆਉਣ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ | ਅੱਜਕਲ੍ਹ ਮੌਸਮ ਦੇ ਨਕਸ਼ਿਆਂ ਉੱਪਰ ਆਈਸੋਬਾਰਜ ਰਾਹੀਂ ਵੀ ਦਬਾਅ ਮਿਣਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ |
• ਹਵਾ ਦਾ ਤਾਪਮਾਨ : ਤਾਪਮਾਨ ਵਿਚ ਆਈ ਤਬਦੀਲੀ ਨਾਲ ਕੋਰਾ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ ਹਵਾਵਾਂ ਚੱਲ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ | ਤਾਪਮਾਨ ਗਰਮ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿਚ ਵੱਧ ਹੁੰਦਾ ਹੈ | ਮੌਸਮ ਵਿਗਿਆਨੀ ਇਸ ਨੂੰ ਛਾਂ ਵਿਚ ਰੱਖੇ ਦੋਹਰੇ ਸਿਰਿਆਂ ਵਾਲੇ ਥਰਮਾਮੀਟਰਾਂ ਰਾਹੀਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਅਤੇ ਘੱਟ ਤਾਪਮਾਨ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਮਿਣਦੇ ਹਨ |
• ਸਿੱਲ੍ਹ (ਨਮੀ) : ਬੱਦਲਾਂ ਵਿਚ ਮੌਜੂਦ ਨਮੀ ਨੂੰ ਹੁੰਮਸ ਵੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ | ਨਮੀ ਹਵਾ ਵਿਚ ਤੁਪਕਿਆਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਲਗਪਗ ਹਰੇਕ ਸਮੇਂ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਇਹ ਸਾਨੂੰ ਦਿਖਦੀ ਨਹੀਂ | ਜਦੋਂ ਹਵਾ ਠੰਢੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਪਾਣੀ ਦੀ ਭਾਫ਼ ਤੁਪਕਿਆਂ ਵਿਚ ਤਬਦੀਲ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਬੱਦਲ, ਧੁੰਦ, ਇਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਵਰਖਾ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ | ਨਮੀ ਨੂੰ ਗਿੱਲੇ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ਕ ਹਾਈਗਰੋਅ ਮੀਟਰਾਂ ਰਾਹੀਂ ਮਿਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ |

-ਨਿਊ ਕੁੰਦਨਪੁਰੀ, ਲੁਧਿਆਣਾ

ਤਾਸ਼ ਦੇ 52 ਪੱਤਿਆਂ ਦੀ ਕਹਾਣੀ

ਤਾਸ਼ ਭਾਰਤ ਦੇ ਹਰੇਕ ਹਿੱਸੇ ਵਿਚ ਖੇਡੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ | ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਬਹੁਤੇ ਲੋਕ ਆਪਣਾ ਵਾਧੂ ਸਮਾਂ ਸੱਥਾਂ ਵਿਚ ਤਾਸ਼ ਖੇਡ ਕੇ ਬਿਤਾਉਂਦੇ ਹਨ | ਸੋ, ਜਿਥੇ ਤਾਸ਼ ਖੇਡਣਾ ਮਨੋਰੰਜਨ ਦਾ ਸਾਧਨ ਹੈ, ਉਥੇ ਤਾਸ਼ ਖੇਡਣ ਨਾਲ ਬੁਰੀਆਂ ਆਦਤਾਂ ਵੀ ਪੈ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ | ਇਸ ਲਈ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਇਸ ਖੇਡ ਤੋਂ ਦੂਰ ਹੀ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ | ਤਾਸ਼ ਦੇ 52 ਪੱਤੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੈ-
ਅਸਲ ਵਿਚ ਤਾਸ਼ ਇਕ ਸਾਲ ਦਾ ਕੈਲੰਡਰ ਹੈ | ਇਸ ਦੇ 52 ਪੱਤੇ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਕ ਸਾਲ ਵਿਚ 52 ਹਫ਼ਤੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ | ਇਹ ਪੱਤੇ ਚਾਰ ਰੰਗਾਂ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ-ਹੁਕਮ, ਚਿੜੀਆ, ਪਾਨ ਅਤੇ ਇੱਟ, ਜੋ ਇਹ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਕ ਸਾਲ ਵਿਚ ਚਾਰ ਰੱੁਤਾਂ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ | ਹਰ ਰੰਗ ਦੇ 13 ਪੱਤੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਹਰ ਰੱੁਤ 13 ਹਫ਼ਤੇ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ | ਜੇਕਰ 52 ਪੱਤਿਆਂ ਦੇ ਕੱੁਲ ਅੰਕਾਂ ਦਾ ਜੋੜ ਅਤੇ ਜੋਕਰ ਦਾ 1 ਅੰਕ ਮੰਨ ਕੇ ਜੋੜ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜੋੜ 365 ਹੋਵੇਗਾ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਕ ਸਾਲ ਵਿਚ 365 ਦਿਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ | ਹੁਕਮ ਅਤੇ ਚਿੜੀਆ ਰਾਤ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹਨ | ਪਾਨ ਅਤੇ ਇੱਟ ਦਿਨ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹਨ | ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਾਸ਼ ਵਿਚ ਇਕ ਸਾਲ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਰੱੁਤਾਂ, ਹਫ਼ਤੇ, ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਅਤੇ ਰਾਤ-ਦਿਨ ਬਾਰੇ ਬੜੇ ਹੀ ਰੌਚਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ |

-ਸਿਮਰਨ ਔਲਖ
ਬੀ.ਏ.-2, ਸਰਕਾਰੀ ਰਾਜਿੰਦਰਾ ਕਾਲਜ, ਬਠਿੰਡਾ |
simranaulakh2001@icloud.com

ਚੁਟਕਲੇ

• ਰਾਜੀਵ (ਨੌਕਰ ਨੂੰ )-ਜਾਹ ਯਾਰ, ਸਹਮਣੇ ਵਾਲੀ ਦੁਕਾਨ ਤੋਂ ਚਾਹ ਦਾ ਕੱਪ ਲੈ ਕੇ ਆ |
ਨੌਕਰ-ਜੀ ਪੈਸੇ?
ਰਾਜੀਵ-ਪੈਸਿਆਂ ਨਾਲ ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਲੈ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਤੰੂ ਬਿਨਾਂ ਪੈਸਿਆਂ ਦੇ ਲਿਆ ਕੇ ਦਿਖਾ |
ਨੌਕਰ ਖਾਲੀ ਕੱਪ ਅਤੇ ਪਲੇਟ ਲੈ ਕੇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ |
ਰਾਜੀਵ-ਇਹ ਕੀ?
ਨੌਕਰ-ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਕੱਪ ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਪੀਂਦੇ ਹਨ, ਅੱਜ ਤੁਸੀਂ ਖਾਲੀ ਪੀ ਕੇ ਦਿਖਾਓ |
• ਇਕ ਨੌਜਵਾਨ ਜੋ ਪੇਸ਼ੇ ਤੋਂ ਡਾਕਟਰ ਸੀ, ਉਸ ਦੀ ਮੰਗਣੀ ਹੋ ਰਹੀ ਸੀ | ਅੰਗੂਠੀ ਪਾਉਣ ਲਈ ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਉਸ ਨੇ ਲੜਕੀ ਦਾ ਹੱਥ ਫੜਿਆ ਤਾਂ ਬੋਲਿਆ, 'ਹੁਣ ਬੁਖਾਰ ਕਿਵੇਂ ਹੈ?'
• ਕਿਰਾਏਦਾਰ (ਮਾਸਟਰ ਬਲਵਿੰਦਰ ਨੂੰ )-ਤੁਸੀਂ ਤਾਂ ਕਹਿੰਦੇ ਸੀ ਇਹ ਮੁਹੱਲਾ ਬਹੁਤ ਸਾਫ਼-ਸੁਥਰਾ ਹੈ, ਇਥੇ ਕੋਈ ਬਿਮਾਰ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਪਰ ਇਹ ਮਰੀਅਲ ਤੇ ਬਿਮਾਰ ਜਿਹਾ ਆਦਮੀ ਕੌਣ ਹੈ?
ਮਾਸਟਰ ਬਲਵਿੰਦਰ-ਇਹ ਸਾਡੇ ਮੁਹੱਲੇ ਦਾ ਮਸ਼ਹੂਰ ਡਾਕਟਰ ਹੈ |
• ਤਮੰਨਾ (ਰੇਖਾ ਨੂੰ )-ਭੈਣ, ਤੇਰਾ ਬੇਟਾ ਚੱੁਪਚਾਪ ਸੁਭਾਅ ਦਾ ਕਿਉਂ ਹੈ?
ਰੇਖਾ-ਭੈਣ, ਸ਼ਾਇਦ ਤੈਨੂੰ ਪਤਾ ਨਹੀਂ, ਇਸ ਦਾ ਜਨਮ ਉਸ ਸਮੇਂ ਹੋਇਆ, ਜਦੋਂ ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਲਾਗੂ ਕਰਵਾ ਦਿੱਤੀ ਸੀ |

-ਅਜੇਸ਼ ਗੋਇਲ ਬਿੱਟੂ,
ਹੁਸਨਰ ਰੋਡ, ਗਿੱਦੜਬਾਹਾ | ਮੋਬਾ: 98140-97917

ਬਾਲ ਨਾਵਲ-1: ਨਾਨਕਿਆਂ ਦਾ ਪਿੰਡ

'ਮੰਮੀ, ਮੰਮੀ, ਐਤਕੀਂ ਗਰਮੀਆਂ ਦੀਆਂ ਛੁੱਟੀਆਂ ਵਿਚ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਨਾਨਾ ਜੀ-ਨਾਨੀ ਜੀ ਕੋਲ ਪਿੰਡ ਜ਼ਰੂਰ ਜਾਣੈ | ਦਸੰਬਰ ਦੀਆਂ ਛੁੱਟੀਆਂ ਵਿਚ ਪਾਪਾ ਨੇ ਪਿੰਡ ਜਾਣ ਤੋਂ ਮਨ੍ਹਾਂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਕਿ ਸਰਦੀ ਬਹੁਤ ਐ', ਸੁਖਮਨੀ ਨੇ ਸਕੂਲੋਂ ਆਉਂਦਿਆਂ ਹੀ ਮੰਮੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ |
'ਠੀਕ ਐ, ਬੇਟਾ | ਜ਼ਰੂਰ ਚੱਲਾਂਗੇ, ਭਾਵੇਂ ਥੋੜ੍ਹੇ ਦਿਨਾਂ ਲਈ ਹੀ ਜਾਈਏ | ਮੇਰਾ ਆਪਣਾ ਬੜਾ ਜੀਅ ਕਰ ਰਿਹੈ, ਬੀਜੀ-ਪਾਪਾ ਜੀ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਦਾ |'
'ਥੋੜ੍ਹੇ ਦਿਨਾਂ ਲਈ ਅਸੀਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣਾ | ਅਸੀਂ ਤੇ ਐਦਕੀਂ ਪੂਰੀਆਂ ਛੁੱਟੀਆਂ ਆਪਣੇ ਨਾਨਕੇ ਪਿੰਡ ਰਹਿਣੈ |'
'ਚਲੋ, ਜਿੰਨੇ ਦਿਨ ਵੀ ਰਹਿਣੈ | ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਪਾਪਾ ਨੂੰ ਕਹਾਂਗੀ ਕਿ ਉਹ ਵੀ ਥੋੜ੍ਹੇ ਦਿਨ ਕੰਮ 'ਚੋਂ ਵਿਹਲ ਕੱਢ ਕੇ ਸਾਡੇ ਨਾਲ ਪਿੰਡ ਚੱਲਣ |'
'ਸਾਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਤਾ, ਪਾਪਾ ਜਾਣ ਭਾਵੇਂ ਨਾ ਜਾਣ, ਅਸੀਂ ਤਾਂ ਛੁੱਟੀਆਂ ਵਿਚ ਜ਼ਰੂਰ ਜਾਣੈ | ਨਾਨਾ ਜੀ ਨੇ ਸਾਨੂੰ ਕਿਹਾ ਸੀ, ਐਦਕੀਂ ਗਰਮੀਆਂ ਦੀਆਂ ਛੁੱਟੀਆਂ ਵਿਚ ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਆਓਗੇ ਤਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸੁਣਾਵਾਂਗਾ |'
'ਵਾਹ ਬਈ ਵਾਹ!! ਮੈਨੂੰ ਤੇ ਪਤਾ ਈ ਨਹੀਂ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਨਾਨਾ ਜੀ ਕੋਲੋਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵੀ ਸੁਣਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹੋ', ਮੰਮੀ ਨੇ ਹੈਰਾਨ ਹੁੰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ | 'ਮੈਂ ਤੇ ਸਮਝਿਆ ਸੀ ਕਿ ਅਸੀਂ ਹੀ ਦੋਵੇਂ ਭੈਣਾਂ ਆਪਣੇ ਪਾਪਾ ਕੋਲੋਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸੁਣਦੀਆਂ ਰਹੀਆਂ ਹਾਂ |'
'ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਮੰਮੀ, ਸਾਡੇ ਨਾਨਾ ਜੀ ਕੋਲੋਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸੁਣਦੇ ਰਹੇ ਹੋ?'
'ਹਾਂ ਜੀ, ਮੈਂ ਤੇ ਤੁਹਾਡੀ ਮਾਸੀ ਦੋਵੇਂ ਕਦੀ-ਕਦੀ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣਦੇ ਸਾਂ |'
'ਤੁਸੀਂ ਤੇ ਸਾਨੂੰ ਕਦੀ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣਾਈ ਨਹੀਂ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਕਦੀ ਪਾਪਾ ਨੇ ਸੁਣਾਈ ਐ', ਸੁਖਮਨੀ ਨੇ ਉਲਾਂਭਾ ਦਿੱਤਾ |
'ਮੈਨੂੰ ਤੇ ਪਤਾ ਈ ਨਹੀਂ ਕਿ ਤੁਹਾਨੂੰ ਵੀ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸੁਣਨ ਦਾ ਸ਼ੌਕ ਐ |'
'ਤੁਸੀਂ ਕਦੀ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਬੈਠ ਕੇ ਪੁੱ ਛਿਆ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਪਤਾ ਹੋਵੇ |'
'ਮੈਂ ਤਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਈ ਹੁੰਦੀ ਆਂ |'
'ਤੁਸੀਂ ਘਰ ਹੋਵੋ ਤਾਂ ਟੀ.ਵੀ. ਦੇ ਡਰਾਮੇ ਜਾਂ ਸਹੇਲੀਆਂ ਨਾਲ ਫ਼ੋਨ 'ਤੇ ਗੱਪਾਂ | ਸ਼ਾਮੀਂ ਕਦੀ ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਸਹੇਲੀਆਂ ਘਰ ਆ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਕਦੀ ਤੁਸੀਂ ਚਲੇ ਜਾਂਦੇ ਹੋ | ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਸਾਨੂੰ ਕੁੁਝ ਪੁੱਛਣ ਜਾਂ ਦੱਸਣ ਦਾ ਵਕਤ ਈ ਨਹੀਂ | ਪਾਪਾ ਹਰ ਵੇਲੇ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਵਿਚ ਰੱੁਝੇ ਰਹਿੰਦੇ ਨੇ | ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਅਸੀਂ ਵਿਹਲੇ ਵਕਤ ਮੋਬਾਈਲ 'ਤੇ ਗੇਮਾਂ ਖੇਡਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਾਂ ਜਾਂ ਟੀ.ਵੀ. ਉੱਪਰ ਕਾਰਟੂਨ ਵੇਖਣ ਲਈ ਕਹਿੰਦੇ ਹਾਂ | ਤੁਸੀਂ ਸਾਨੂੰ ਉਹ ਵੀ ਮਨ੍ਹਾਂ ਕਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋ |' ਸੁਖਮਨੀ ਅੱਜ ਆਪਣੇ ਦਿਲ ਦੀ ਭੜਾਸ ਕੱਢ ਰਹੀ ਸੀ |
'ਹੁਣ ਤੁਸੀਂ ਬਹੁਤੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਨਾ ਕਰੋ ਤੇ ਕੱਪੜੇ ਬਦਲ ਕੇ ਮੂੰਹ-ਹੱਥ ਧੋ ਲਵੋ | ਓਨੀ ਦੇਰ ਵਿਚ ਮੈਂ ਤੁਹਾਡਾ ਖਾਣਾ ਗਰਮ ਕਰ ਦੇਂਦੀ ਆਂ |'
'ਠੀਕ ਐ ਮੰਮੀ', ਕਹਿੰਦਿਆਂ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਭੈਣ-ਭਰਾ ਅੰਦਰ ਕਮਰੇ ਵਿਚ ਚਲੇ ਗਏ |
...  ...  ...

(ਬਾਕੀ ਅਗਲੇ ਸਨਿਚਰਵਾਰ ਦੇ ਅੰਕ 'ਚ)-404, ਗ੍ਰੀਨ ਐਵੇਨਿਊ, ਅੰਮਿ੍ਤਸਰ-143001
ਮੋਬਾਈਲ : 98889-24664

ਪੰਛੀ

ਅਣਭੋਲ ਜਿਹੇ, ਇਹ ਸੋਹਲ ਜਿਹੇ,
ਆਪਣੇ ਆਹਰੀਂ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਨੇ |
ਧੱੁਪ-ਛਾਂ ਦਾ ਫਿਕਰ ਨਾ ਕੋਈ,
ਸਾਰੀ ਹੀ ਦਿਹਾੜੀ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਨੇ |
ਮਹਿਕਦੇ ਇਹ ਮਲੂਕੜੇ ਜਿਹੇ,
ਖੰਭਾਂ ਨਾਲ ਉਡਾਰੀ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਨੇ |
ਦਰੱਖਤਾਂ ਦੀਆਂ ਟਹਿਣੀਆਂ 'ਤੇ,
ਮੇਲੇ ਬੜੇ ਭਾਰੀ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਨੇ |
ਅੰਬਰਾਂ ਦੀ ਹਿੱਕ ਜਿਹੀ 'ਤੇ,
ਇਕੇ ਹੀ ਕਿਤਾਬੀ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਨੇ |
ਜੇਠ-ਹਾੜ੍ਹ ਦੀ ਲੋਅ ਸਹਿੰਦੇ,
ਪੋਹ ਦੀ ਠੰਢ 'ਚ ਠਾਰੀ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਨੇ |
ਬੋਲੀ ਮਿੱਠੀ ਸ਼ਹਿਦ ਜਿਹੀ,
ਬਸ ਆੜੀ-ਆੜੀ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਨੇ |
ਕੁਦਰਤ ਦੇ ਨਜ਼ਾਰਿਆਂ 'ਚ,
ਸਦਾ ਕਰਮਚਾਰੀ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਨੇ |
ਐ ਬੰਦਿਆ ਨਾ ਸਾਨੂੰ ਤਾਅੜੀਂ,
ਨਾ ਜਾਨੋਂ ਮਾਰੀਂ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਨੇ |

-ਕਰਮਜੀਤ ਕੌਰ 'ਚਾਨੀ',
ਬਰਗਾੜੀ | ਮੋਬਾ: 94638-93443

ਬਾਲ ਸਾਹਿਤ

ਚਾਨਣ ਦਾ ਮੋਹ
ਲੇਖਕ : ਸੁਰਜੀਤ ਦੇਵਲ
ਸਫੇ : 40, ਮੱੁਲ : 90 ਰੁਪਏ
ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ : ਸੰਗਮ ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨਜ਼, ਸਮਾਣਾ |
ਸੰਪਰਕ : 92563-67202
ਸੁਰਜੀਤ ਦੇਵਲ ਲਗਾਤਾਰ ਪੰਜਾਬੀ ਬਾਲ ਸਾਹਿਤ ਲਿਖ ਰਿਹਾ ਹੈ | ਇਹ ਉਸ ਦੀ ਚੌਥੀ ਕਾਵਿ ਪੁਸਤਕ ਹੈ | ਲੇਖਕ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਵਿਚ ਹਰ ਵਿਸ਼ੇ ਨੂੰ ਬਿਆਨ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ | ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਦੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ 8 ਤੋਂ 15 ਸਾਲ ਉਮਰ ਜੱੁਟ ਲਈ ਹਨ | ਇਸ ਲਈ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਬਾਲਾਂ ਦੇ ਮਾਨਸਿਕ ਪੱਧਰ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿਚ ਰੱਖ ਕੇ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ | 'ਚਾਨਣ ਦਾ ਮੋਹ' ਪੁਸਤਕ ਸੱਚਮੱੁਚ ਬਾਲਾਂ ਨੂੰ ਚਾਨਣ ਵੰਡਦੀ ਹੈ | ਵਾਤਾਵਰਨ, ਦੇਸ਼ ਪਿਆਰ, ਪਾਣੀ ਦੀ ਸੰਭਾਲ, ਪੰਛੀਆਂ ਨਾਲ ਮੋਹ, ਵੱਡਿਆਂ ਤੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਤੇ ਦੇਸ਼ ਭਗਤੀ ਦੇ ਜਜ਼ਬੇ ਵਾਲੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦਿਲ ਨੂੰ ਟੁੰਬਦੀਆਂ ਹਨ |
'ਕੰਮ ਵਤਨ ਦੇ ਆਈਏ ਪੜ੍ਹ-ਲਿਖ,
ਦੇ ਦਾਤਾ ਵਰਦਾਨ |
ਅਸੀਂ ਸ਼ਹੀਦਾਂ ਦੇ ਸੁਪਨਿਆਂ ਦਾ,
ਸਿਰਜੀਏ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ |'... (ਦੇ ਦਾਤਾ ਵਰਦਾਨ)
ਬਾਲ ਸਾਹਿਤ ਲਿਖਣ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਬਾਲ ਪਾਠਕਾਂ ਨੂੰ ਸਾਹਿਤ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੰਦਰ ਸਾਹਿਤ ਲਈ ਮੋਹ ਪੈਦਾ ਕਰਨਾ | ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਜਿਥੇ ਰੌਚਕ ਹਨ, ਉਥੇ ਉਹ ਬਾਲ ਪਾਠਕਾਂ ਨੂੰ ਨਵਾਂ ਸੁਨੇਹਾ ਵੀ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ | ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਪੁਸਤਕਾਂ ਸਕੂਲ ਦੀਆਂ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀਆਂ ਦਾ ਸ਼ਿੰਗਾਰ ਜ਼ਰੂਰ ਬਣਨ | ਲੇਖਕ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਬਾਲ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਭੰਡਾਰ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਾਲ ਕਰਨ ਦੀ ਭਰਪੂਰ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ | 'ਚਾਨਣ ਦਾ ਮੋਹ' ਪੁਸਤਕ ਪੜ੍ਹਨ ਤੇ ਸਾਂਭਣਯੋਗ ਹੈ | ਪੰਜਾਬੀ ਬਾਲ ਸਾਹਿਤ ਵਿਚ ਪੁਸਤਕ ਦਾ ਸਵਾਗਤ ਹੈ |
-ਅਵਤਾਰ ਸਿੰਘ ਸੰਧੂ
ਮੋਬਾ: 99151-82971

ਬਾਲ ਗੀਤ: ਕਰੜੀ ਮਿਹਨਤ ਤੋਂ ਨਾ...

ਮੰਜ਼ਿਲਾਂ ਉੱਚੀਆਂ ਨੂੰ ਜੇ,
ਤੁਸੀਂ ਪਾਉਣਾ ਬੱਚਿਓ |
ਕਰੜੀ ਮਿਹਨਤ ਤੋਂ ਨਾ,
ਕੰਨੀ ਕਤਰਾਉਣਾ ਬੱਚਿਓ |
ਮਿਹਨਤਾਂ ਨੂੰ ਲਗਦੇ ਨੇ,
ਸਦਾ ਮਿੱਠੇ-ਮਿੱਠੇ ਫਲ |
ਔਖੇ ਵੱਡੇ ਕੰਮਾਂ ਦਾ ਹੈ,
ਇਕੋ ਮਿਹਨਤ ਹੀ ਹੱਲ |
ਹਰੇਕ ਕੰਮ ਸਮੇਂ ਸਿਰ,
ਹੈ ਮੁਕਾਉਣਾ ਬੱਚਿਓ |
ਕਰੜੀ ਮਿਹਨਤ ਤੋਂ ਨਾ.... |
ਉੱਚੇ-ਵੱਡੇ ਅਹੁਦਿਆਂ 'ਤੇ,
ਮਿਹਨਤ ਹੈ ਪੁਚਾਂਵਦੀ |
ਦੁਨੀਆ ਤੋਂ ਸਲਾਮਾਂ ਇਹ,
ਮਿਹਨਤ ਹੀ ਕਰਾਂਵਦੀ |
ਵਕਤ ਬੀਤਿਆ ਨਾ ਫਿਰ,
ਹੱਥ ਆਉਣਾ ਬੱਚਿਓ |
ਕਰੜੀ ਮਿਹਨਤ ਤੋਂ ਨਾ..... |
ਜਿਹੜੇ ਬੱਚੇ ਮਿਹਨਤ ਤੋਂ,
ਕੰਨੀਂ ਪਏ ਕੁਤਰਾਂਦੇ ਨੇ |
ਓਹੀ ਬੱਚੇ ਪੜ੍ਹਾਈ ਵਿਚ,
ਸਦਾ ਪਿੱਛੇ ਰਹਿ ਜਾਂਦੇ ਨੇ |
'ਤਲਵੰਡੀ' ਸਰ ਦੀ ਗੱਲ,
ਦਿਲ 'ਚ ਵਸਾਉਣਾ ਬੱਚਿਓ,
ਕਰੜੀ ਮਿਹਨਤ ਤੋਂ ਨਾ.... |

-ਅਮਰੀਕ ਸਿੰਘ ਤਲਵੰਡੀ ਕਲਾਂ,
ਗਿੱਲ ਨਗਰ, ਗਲੀ ਨੰ: 13, ਮੱੁਲਾਂਪੁਰ ਦਾਖਾ (ਲੁਧਿਆਣਾ) | ਮੋਬਾ: 94635-42896

ਬਾਲ ਗੀਤ: ਬੀਬੇ ਬਾਲ

ਅਸੀਂ ਸਿਆਣੇ ਬੱਚੇ ਅਖਵਾਉਂਦੇ ਹਾਂ
ਸਭ ਨੂੰ ਇੱਜ਼ਤ ਨਾਲ ਬੁਲਾਉਂਦੇ ਹਾਂ
ਅਸੀਂ ਬੀਬੇ ਬਾਲ ਅਖਵਾਉਂਦੇ ਹਾਂ....
ਉੱਠ ਸਵੇਰੇ ਜਲਦੀ ਜਾਈਏ
ਸਭ ਨੂੰ ਸਤਿ ਸ੍ਰੀ ਅਕਾਲ ਬੁਲਾਈਏ
ਬੁਰਸ਼ ਨਾਲ ਦੰਦ ਚਮਕਾਈਏ
ਵਿਚ ਬਾਥਰੂਮ ਦੋ ਨੰਬਰ ਜਾਈਏ
ਹੱਥ ਸਾਬਣ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਧੋਂਦੇ ਹਾਂ
ਅਸੀਂ ਬੀਬੇ ਬਾਲ ਅਖਵਾਉਂਦੇ ਹਾਂ
ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰੀਏ, ਵਰਦੀ ਵੀ ਪਾਈਏ
ਤੇਲ ਲਗਾ ਵਾਲ ਵੀ ਵਾਹੀਏ
ਬੂਟਾਂ ਨਾਲ ਜੁਰਾਬਾਂ ਪਾਈਏ
ਸੋਹਣੇ-ਸੋਹਣੇ ਤਿਆਰ ਹੋ ਜਾਈਏ
ਫਿਰ ਦੋ ਪਰਾਉਂਠੇ ਖਾਂਦੇ ਹਾਂ
ਅਸੀਂ ਸਿਆਣੇ ਬੱਚੇ ਅਖਵਾਉਂਦੇ ਹਾਂ....
ਲੈ ਕੇ ਬੈਗ ਸਕੂਲੇ ਜਾਈਏ
ਪੜ੍ਹੀਏ, ਲਿਖੀਏ, ਪਾਠ ਸੁਣਾਈਏ
ਅੱਧੀ ਛੱੁਟੀ ਖਾਣਾ ਖਾਈਏ
ਖੇਡੀਏ ਖੇਡਾਂ ਤੇ ਨੱਚੀਏ-ਗਾਈਏ
ਸਭ ਦੇ ਮਨ ਨੂੰ ਭਾਉਂਦੇ ਹਾਂ
ਅਸੀਂ ਸਿਆਣੇ ਬੱਚੇ ਅਖਵਾਉਂਦੇ ਹਾਂ
ਅਸੀਂ ਬੀਬੇ ਬਾਲ ਅਖਵਾਉਂਦੇ ਹਾਂ |

-ਗੌਰਵ ਸ਼ਰਮਾ,
ਸਟੇਟ ਐਵਾਰਡੀ, ਧਰਮਕੋਟ |
ਮੋਬਾ: 95920-97855

ਬਾਲ ਗੀਤ: ਕਦਰ ਸਮੇਂ ਦੀ ਕਰਨਾ

ਕਦਰ ਸਮੇਂ ਦੀ ਕਰਨਾ ਬੱਚਿਓ,
ਪਛਤਾਓਗੇ ਵਰਨਾ ਬੱਚਿਓ |
ਨਾਲ ਸਮੇਂ ਦੇ ਜੋ ਵੀ ਚੱਲੇ,
ਕਰਕੇ ਤਰੱਕੀ ਕੁਰਸੀ ਮੱਲੇ |
ਗਿਆਨ ਸਾਗਰ ਵਿਚ ਤਰਨਾ ਬੱਚਿਓ,
ਕਦਰ ਸਮੇਂ ਦੀ ਕਰਨਾ ਬੱਚਿਓ |
ਇਮਾਨਦਾਰ ਬਣ ਡਟ ਕੇ ਰਹਿਣਾ,
ਰੋਅਬ ਕਿਸੇ ਦਾ ਕਦੇ ਨਾ ਸਹਿਣਾ |
ਐਵੇਂ ਨਾ ਤੁਸੀਂ ਡਰਨਾ ਬੱਚਿਓ,
ਕਦਰ ਸਮੇਂ ਦੀ ਕਰਨਾ ਬੱਚਿਓ |
ਜੇ ਕਰੋਗੇ ਮਿਹਨਤ ਸੁਖੀ ਰਹੋਗੇ,
ਪੌੜੀ ਸਫਲਤਾ ਦੀ ਚੜ੍ਹੋਗੇ |
ਹੱਥ 'ਤੇ ਹੱਥ ਧਰ ਨਹੀਂ ਸਰਨਾ ਬੱਚਿਓ,
ਕਦਰ ਸਮੇਂ ਦੀ ਕਰਨਾ ਬੱਚਿਓ |
'ਗੋਗੀ ਜ਼ੀਰਾ' ਕਰੇ ਦੁਆਵਾਂ,
ਮਿਲਣ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਭ ਨੂੰ ਰਾਹਵਾਂ |
ਲਗਨ ਨਾਲ ਤੁਸੀਂ ਪੜ੍ਹਨਾ ਬੱਚਿਓ,
ਕਦਰ ਸਮੇਂ ਦੀ ਕਰਨਾ ਬੱਚਿਓ |

-ਗੋਗੀ ਜ਼ੀਰਾ,
ਮੁਹੱਲਾ ਕੰਬੋਆਂ, ਜ਼ੀਰਾ (ਫ਼ਿਰੋਜ਼ਪੁਰ) | ਮੋਬਾ: 97811-36240





Website & Contents Copyright © Sadhu Singh Hamdard Trust, 2002-2018.
Ajit Newspapers & Broadcasts are Copyright © Sadhu Singh Hamdard Trust.
The Ajit logo is Copyright © Sadhu Singh Hamdard Trust, 1984.
All rights reserved. Copyright materials belonging to the Trust may not in whole or in part be produced, reproduced, published, rebroadcast, modified, translated, converted, performed, adapted,communicated by electromagnetic or optical means or exhibited without the prior written consent of the Trust. Powered by REFLEX