ਤਾਜਾ ਖ਼ਬਰਾਂ


ਸੜਕ ਹਾਦਸੇ ਵਿਚ ਕਾਰਾਂ ਦੀ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਟੱਕਰ, 1 ਦੀ ਮੌਤ, 1 ਜ਼ਖਮੀ
. . .  1 day ago
ਭੋਗਪੁਰ, 9 ਦਸੰਬਰ (ਕੁਲਦੀਪ ਸਿੰਘ ਪਾਬਲਾ)- ਜਲੰਧਰ-ਪਠਾਨਕੋਟ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰਾਜ ਮਾਰਗ ਉੱਪਰ ਸਥਿਤ ਪਿੰਡ ਕਾਲਾ ਬੱਕਰਾ ਨਜ਼ਦੀਕ ਵਾਪਰੇ ਸੜਕ ਹਾਦਸੇ ਵਿਚ ਕਾਰ ਡਰਾਈਵਰ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਮੌਕੇ ਤੇ ਹੀ ਮੌਤ ਹੋ ...
ਸੰਵਿਧਾਨਕ ਵਿਵਸਥਾ ਅਨੁਸਾਰ ਹਰ ਐਕਟ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨਾ ਮਮਤਾ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ - ਰਾਮ ਮਾਧਵ
. . .  1 day ago
ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 9 ਦਸੰਬਰ - ਭਾਜਪਾ ਆਗੂ ਰਾਮ ਮਾਧਵ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਸੰਵਿਧਾਨਿਕ ਵਿਵਸਥਾ ਅਨੁਸਾਰ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵੱਲੋਂ ਪਾਸ ਕੀਤੇ ਹਰ ਐਕਟ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨਾ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੀ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਮਮਤਾ ਬੈਨਰਜੀ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਹੈ।
ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਿੰਨੀ ਵਧੇਗੀ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਆਬਾਦੀ? - ਸ਼ਿਵ ਸੈਨਾ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ
. . .  1 day ago
ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 9 ਦਸੰਬਰ -ਸ਼ਿਵ ਸੈਨਾ ਦੇ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਵਿਨਾਇਕ ਰਾਊਤ ਨੇ ਲੋਕ ਸਭਾ 'ਚ ਬੋਲਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਸੋਧ ਬਿੱਲ ਵਿਚ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤੇ ਗਏ 6 ਭਾਈਚਾਰਿਆ ਦੇ ਕਿੰਨੇ ਲੋਕ ਭਾਰਤ 'ਚ ਰਹਿ ਰਹੇ ਹਨ?ਕੇਂਦਰੀ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ ਨੇ...
ਕਿਸਾਨ ਜਗਸੀਰ ਸਿੰਘ ਦਾ ਤੀਜੇ ਦਿਨ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਸਸਕਾਰ
. . .  1 day ago
ਜੈਤੋ, 9 ਦਸੰਬਰ (ਗੁਰਚਰਨ ਸਿੰਘ ਗਾਬੜੀਆ, ਨਿੱਜੀ ਪੱਤਰ ਪ੍ਰੇਰਕ)- ਭਾਰਤੀ ਕਿਸਾਨ ਯੂਨੀਅਨ ਏਕਤਾ ਸਿੱਧੂਪੁਰ ਵੱਲੋਂ ਕਿਸਾਨੀ ਮੰਗਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਦੌਰਾਨ ਪਰਸੋਂ ਸਵੇਰੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਬਠਿੰਡਾ ਦੇ ਪਿੰਡ ਕੋਟੜਾ ਕੋੜਿਆਂਵਾਲੀ ਦੇ ਜਗਸੀਰ...
ਚੋਰਾਂ ਨੇ ਬੰਦ ਮਕਾਨ ਚੋਂ 14 ਕਿੱਲੋ ਚਾਂਦੀ, 4 ਤੋਲੇ ਸੋਨੇ ਅਤੇ 3 ਲੱਖ ਦੀ ਨਕਦੀ 'ਤੇ ਕੀਤਾ ਹੱਥ ਸਾਫ਼
. . .  1 day ago
ਡੇਰਾਬਸੀ, 9 ਨਵੰਬਰ( ਸ਼ਾਮ ਸਿੰਘ ਸੰਧੂ ) - ਬੀਤੀ ਦੇਰ ਡੇਰਾਬਸੀ ਸਥਿਤ ਪੰਜਾਬੀ ਬਾਗ ਕਾਲੋਨੀ ਵਿਚ ਇੱਕ ਬੰਦ ਮਕਾਨ ਦੇ ਤਾਲੇ ਤੋੜ ਕੇ ਚੋਰ ਕਰੀਬ 12 ਕਿੱਲੋ ਚਾਂਦੀ, 4 ਤੋਲੇ ਸੋਨੇ ਅਤੇ 3 ਲੱਖ ਦੀ ਨਕਦੀ ਸਮੇਤ ਹੋਰ ਘਰੇਲੂ ਸਾਮਾਨ ਚੋਰੀ ਕਰ ਕੇ ਲੈ ਗਏ। ਚੋਰੀ ਦੀ ਵਾਰਦਾਤ...
ਸਵਾਤੀ ਮਾਲੀਵਾਲ ਨੇ ਸਮ੍ਰਿਤੀ ਈਰਾਨੀ ਨਿਰਭਿਆ ਫ਼ੰਡ ਵੰਡਣ ਲਈ ਲਿਖੀ ਚਿੱਠੀ
. . .  1 day ago
ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 9 ਦਸੰਬਰ - ਦਿੱਲੀ ਮਹਿਲਾ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਸਵਾਤੀ ਮਾਲੀਵਾਲ ਨੇ ਕੇਂਦਰੀ ਮਹਿਲਾ ਤੇ ਬਾਲ ਵਿਕਾਸ ਮੰਤਰੀ ਸਮ੍ਰਿਤੀ ਈਰਾਨੀ ਨੂੰ ਚਿੱਠੀ ਲਿਖ ਸੂਬਿਆ ਨੂੰ ਨਿਰਭਿਆ...
ਦਿੱਲੀ ਅਗਨੀਕਾਂਡ : ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਸਰਕਾਰ ਸਮੇਤ ਹੋਰਨਾਂ ਨੂੰ ਭੇਜਿਆ ਨੋਟਿਸ
. . .  1 day ago
ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 9 ਦਸੰਬਰ - ਕੌਮੀ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ (ਐਨ.ਐੱਚ.ਆਰ.ਸੀ) ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਅਗਨੀਕਾਂਡ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਮੁੱਖ ਸਕੱਤਰ, ਦਿੱਲੀ ਸਰਕਾਰ, ਪੁਲਿਸ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਨਗਰ ਨਿਗਮ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਕਮਿਸ਼ਨਰ...
ਡਮਟਾਲ ਪੁਲਿਸ ਵੱਲੋਂ ਨਸ਼ੀਲੇ ਪਾਊਡਰ ਸਮੇਤ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ
. . .  1 day ago
ਡਮਟਾਲ, 9 ਦਸੰਬਰ (ਰਾਕੇਸ਼ ਕੁਮਾਰ) - ਥਾਣਾ ਡਮਟਾਲ ਦੀ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਗਸ਼ਤ ਦੌਰਾਨ 21 ਗ੍ਰਾਮ ਨਸ਼ੀਲੇ ਪਾਊਡਰ ਸਮੇਤ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਪਹਿਚਾਣ...
ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਸੋਧ ਬਿੱਲ ਤੋਂ ਡਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ - ਮਮਤਾ ਬੈਨਰਜੀ
. . .  1 day ago
ਕੋਲਕਾਤਾ, 9 ਦਸੰਬਰ - ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੀ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਮਮਤਾ ਬੈਨਰਜੀ ਨੇ ਖੜਗਪੁਰ 'ਚ ਇੱਕ ਜਨ ਸਭਾ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦਿਆ ਕਿਹਾ ਕਿ ਨਾਗਰਿਕਤਾ ਸੋਧ ਬਿੱਲ ਤੋਂ ਡਰਨ ਦੀ ਲੋੜ...
ਸਾਵਰਕਰ ਨੇ ਰੱਖੀ ਸੀ ਦੋ ਰਾਸ਼ਟਰ ਸਿਧਾਂਤ ਦੀ ਨੀਂਹ - ਮਨੀਸ਼ ਤਿਵਾੜੀ
. . .  1 day ago
ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 9 ਦਸੰਬਰ - ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਲੋਕ ਸਭਾ ਮੈਂਬਰ ਮਨੀਸ਼ ਤਿਵਾੜੀ ਨੇ ਲੋਕ ਸਭਾ 'ਚ ਬੋਲਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕਿ ਕੇਂਦਰੀ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਧਰਮ ਦੇ...
ਹੋਰ ਖ਼ਬਰਾਂ..
ਜਲੰਧਰ : ਸੋਮਵਾਰ 31 ਭਾਦੋਂ ਸੰਮਤ 551
ਵਿਚਾਰ ਪ੍ਰਵਾਹ: ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਤੋਂ ਭੱਜਣਾ ਆਸਾਨ ਹੈ ਪਰ ਗ਼ੈਰ-ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਦੇ ਸਿੱਟਿਆਂ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਅਸੰਭਵ ਹੈ। -ਜੋਜੀਆ ਚਾਰਲਸ

ਕਿਤਾਬਾਂ

15-09-2019

  ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਪਤਨੀ
ਮੂਲ ਹਿੰਦੀ ਨਾਵਲਕਾਰ : ਅਚਾਰੀਆ ਚਤੁਰਸੇਨ
ਪੰਜਾਬੀ ਅਨੁਵਾਦ : ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ ਬੱਦਨ
ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ : ਲਕਸ਼ਯ ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨਜ਼, ਦਿੱਲੀ
ਮੁੱਲ : 200 ਰੁਪਏ, ਸਫ਼ੇ : 118.
ਸੰਪਰਕ : 098910-98438.

ਕਿਸੇ ਸਮੇਂ ਅਚਾਰੀਆ ਚਤੁਰਸੇਨ ਹਿੰਦੀ ਦਾ ਲੋਕਪਿ੍ਯ ਨਾਵਲਕਾਰ ਸੀ | 1891 ਤੋਂ 1960 ਤੱਕ ਦੇ ਜੀਵਨ ਕਾਲ ਵਾਲਾ ਚਤੁਰਸੇਨ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਮੂਲਵਾਦੀ ਹਿੰਦੂ/ਬ੍ਰਾਹਮਣਵਾਦੀ ਸੋਚ ਦਾ ਪ੍ਰਚਾਰਕ ਲੇਖਕ ਸੀ | 72 ਕਿਤਾਬਾਂ ਦਾ ਇਹ ਲੇਖਕ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਵਰਣ ਆਸ਼ਰਮ ਧਰਮ ਵਿਚ ਜੰਮਿਆ-ਪਲਿਆ ਪੰਡਿਤ ਸੀ ਅਤੇ ਗਾਂਧੀ ਨਹਿਰੂ ਦੀ ਉਦਾਰ ਸੈਕੂਲਰ ਸੋਚ ਦਾ ਘੋਰ ਵਿਰੋਧੀ | ਪੰਡਿਤ ਨਹਿਰੂ ਨੇ ਤਾਂ ਇਸ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਕਿਸੇ ਸਮੇਂ ਬੈਨ ਕਰਨ ਦੀ ਵੀ ਸੋਚੀ ਸੀ | ਕਾਰਨ ਇਹ ਕਿ ਇਹ ਲਿਖਤਾਂ ਹਿੰਦੂ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਵਿਚ ਨਫ਼ਰਤ, ਵਖਰੇਵੇਂ ਵਧਾਉਂਦੀਆਂ ਸਨ | ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੀ ਸਮਰਥਕ ਲਾਬੀ ਕਾਰਨ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਇਹ ਕਦਮ ਨਾ ਚੁੱਕਿਆ | ਅਜੋਕੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਉਸ ਜਿਹੀ ਸੋਚ ਦੇ ਖਰੀਦਦਾਰ, ਪ੍ਰਚਾਰਕ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ ਪੈਦਾ ਹੋਣੇ ਕੁਦਰਤੀ ਹਨ | ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਦਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਇਸੇ ਦਾ ਪ੍ਰਮਾਣ ਹੈ |
12ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਮਾਹੌਲ ਵਿਚ ਉਸਾਰਿਆ ਇਹ ਬਿਰਤਾਂਤ ਸਿੱਧੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਬ੍ਰਾਹਮਣਵਾਦੀ ਸੋਚ ਦਾ ਪ੍ਰਚਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਪਰ ਅਸਿੱਧੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਇਸੇ ਉਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ | ਬੁੱਧ ਧਰਮ ਦੀ ਲੋਕ ਮੁਖੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵਿਰੋਧੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਕਿਸੇ ਤੋਂ ਛਿਪੀ ਨਹੀਂ ਹੋਈ | ਬੁੱਧ ਧਰਮ ਨੇ ਵੈਦਿਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣਵਾਦੀ ਧਰਮ, ਕਰਮ ਕਾਂਡ ਨੂੰ ਇਕ ਵਾਰ ਵੱਡੀ ਸੱਟ ਮਾਰ ਕੇ ਮਰਨ ਕੰਢੇ ਕਰ ਦਿੱਤਾ | ਸ਼ੰਕਰ ਵਰਗੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਵਾਦੀਆਂ ਨੇ ਇਸ ਧਰਮ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਵਿਚੋਂ ਖ਼ਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤਾ | ਅੰਬੇਡਕਰ ਨੂੰ ਇਹੀ ਬੁੱਧ ਧਰਮ ਦਲਿਤਾਂ ਦਾ ਮੁਕਤੀ ਦਾਤਾ ਲੱਗਾ | ਚਤੁਰਸੇਨ ਨੇ ਇਸ ਨਾਵਲ ਵਿਚ ਬੁੱਧ ਧਰਮ ਦੀ ਭਾਰਤ ਵਿਚੋਂ ਖ਼ਾਤਮੇ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸਾਜਿਸ਼ਾਂ, ਕੁਟਿਲ ਨੀਤੀ, ਪ੍ਰਚਾਰ ਦੀ ਥਾਂ ਬੁੱਧ ਧਰਮ ਵਿਚ ਆਏ ਅਚਾਨਕ ਪਤਨ 'ਤੇ ਸੱੁਟੀ ਹੈ | ਉਹ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਵਜਰਯਾਨ ਬੋਧੀ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਵੀ ਸਨ, ਸਾਜਿਸ਼ੀ ਵੀ ਤੇ ਵਾਮ ਮਾਰਗੀ, ਦੁਰਾਚਾਰੀ ਵੀ | ਉਹ ਰਾਜਿਆਂ ਮਹਾਰਾਜਿਆਂ ਦੀ ਦੌਲਤ, ਰਾਜ ਹਥਿਆਂਦੇ, ਵਿਭਚਾਰ ਕਰਦੇ ਇਸ ਨਾਵਲ ਵਿਚ ਦਿਵੋਦਾਸ ਨਾਂਅ ਦਾ ਬਿਖਸ਼ੂ ਸਾਜਿਸ਼ ਅਧੀਨ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਤੋਂ ਬਿਖਸ਼ੂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ | ਉਸ ਦਾ ਸੇਵਕ ਚਾਚਾ ਉਸ ਉੱਤੇ ਨਿਗਾਹ ਰੱਖ ਕੇ ਉਸ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ | ਦਿਵੋਦਾਸ ਨੂੰ ਉਹ ਤੇ ਇਕ ਰਾਜ ਕੁਮਾਰੀ ਕੈਦ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰਵਾਉਂਦੇ ਹਨ | ਦੋਵਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰੇਮ ਵਿਜੇਈ ਹੁੰਦਾ ਹੈ | ਨਾਵਲ ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਸਮੁੱਚੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਬੁੱਧ ਧਰਮ ਦੇ ਬਿਖਸ਼ੂਆਂ ਉੱਤੇ ਚੋਟ ਮਾਰਦਾ ਹੈ | ਪ੍ਰਗਤੀਵਾਦੀ, ਸੈਕੂਲਰ, ਉਦਾਰ ਸੋਚ ਵਾਲੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਪਾਠਕਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਦੀ ਕੱਟੜ ਸੋਚ ਉਦਾਸ ਤੇ ਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਕਰੇਗੀ | ਅੱਜ ਸਾਨੂੰ ਬ੍ਰਾਹਮਣਵਾਦੀ ਸੰਕੀਰਨ ਤੇ ਉਲਾਰ ਸੋਚ ਤੋਂ ਬਚਣ ਦੀ ਲੋੜ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵੀ ਵਧੇਰੇ ਹੈ |

—ਡਾ: ਕੁਲਦੀਪ ਸਿੰਘ ਧੀਰ
ਮੋ: 98760-52136
c c c

ਮੈਂ ਓਹੀ ਤਾਂ ਹਾਂ
ਲੇਖਕ : ਕਿ੍ਸ਼ਨ ਸਿੰਘ
ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ : ਸਮਰਾਟ ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨਜ਼, ਮੋਗਾ
ਮੁੱਲ : 100 ਰੁਪਏ, ਸਫ਼ੇ : 128
ਸੰਪਰਕ : 094622-90937.

ਕੁੱਲ 12 ਕਹਾਣੀਆਂ ਵਾਲੇ ਇਸ ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿਚਲੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਹੀ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸਰਲ ਸਾਦੇ ਬਿਰਤਾਂਤ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਮੌਕਾ ਮੇਲ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਇੱਛਿਤ ਯਥਾਰਥ ਨੂੰ ਬਿਰਤਾਂਤ ਦਾ ਆਧਾਰ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ | ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਵਿਚ ਕਾਮਨ ਫੈਕਟਰ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਦੇ ਪਾਤਰ ਸਾਧਾਰਨ ਹਨ ਅਤੇ ਸਾਧਾਰਨ ਜੀਵਨ ਜਾਚ ਦੇ ਧਾਰਨੀ ਹਨ ਪਰ ਕਦੇ-ਕਦੇ ਪ੍ਰਸਥਿਤੀਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਅਸਧਾਰਨਤਾ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਕਰਦੇ ਨਜ਼ਰੀਂ ਪੈਂਦੇ ਹਨ | ਕਾਮਨ ਫੈਕਟਰ ਅਤੇ ਗੰਢ ਜੋੜੇ ਦੀ ਸੁੱਖ ਆਦਿ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੇ ਪਾਤਰ ਅਸਾਧਾਰਨ ਫ਼ੈਸਲੇ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸੁਖਦ ਅੰਤ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਕਰਵਾਉਂਦੇ ਹਨ |
ਨਾ ਕੋਈ ਬੈਰੀ ਨਾ ਹੀ ਬੇਗਾਨਾ ਸਹਿਜ ਜਾਚ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚਲਾ ਸਰਕਾਰੀ ਅਫ਼ਸਰ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣਾ ਜੀਵਨ ਲੋਕ ਭਲਾਈ ਲਈ ਅਰਪਣ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ | ਹਮਸਫ਼ਰ ਅਤੇ ਪਟੋਲਾ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੇ ਮੁੱਖ ਪਾਤਰ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਅਜਿਹੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਜਿਹੜੇ ਕਿ ਸਮਾਜ ਸਵੀਕਾਰਦਾ ਨਹੀਂ ਪਰ ਉਹ ਆਪਣੀ ਸੂਝ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰਨ ਦੇ ਕਾਬਲ ਬਣਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ | ਪਾਣੀ ਬਦਲ ਆਪਣੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਲਾਸ਼ ਵਿਚ ਭਾਰਤ ਆਏ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਅੰਤਿਮ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ | ਕਿੱਥੇ ਦਾ ਚਿਰਾਗ ਕਿੱਥੇ ਰੁਸ਼ਨਾਇਆ ਖੂਬਸੂਰਤ ਮਾਨਵੀ ਕਦਰਾਂ-ਕੀਮਤਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਕਹਾਣੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਇਕ ਅਨਾਥ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾਉਣਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਸਫ਼ਲ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਸਾਰੇ ਪਾਤਰਾਂ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਾਧਾਰਨਤਾ ਤੋਂ ਪਾਰ ਲੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ |

—ਡਾ: ਸੁਖਪਾਲ ਕੌਰ ਸਮਰਾਲਾ
ਮੋ: 83606-83823
c c c

ਜੀਵਨ ਚਰਿੱਤਰ
ਬਾਬਾ ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਜੀ
ਲੇਖਕ : ਕੇਹਰ ਸਿੰਘ ਮਠਾਰੂ ਕੈਨੇਡਾ
ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ : ਲਾਹੌਰ ਬੁੱਕ ਸ਼ਾਪ, ਲੁਧਿਆਣਾ
ਮੁੱਲ : 239 ਰੁਪਏ, ਸਫ਼ੇ : 350
ਸੰਪਰਕ : 0161-2740738.

ਪੁਸਤਕ ਵਿਚ ਦਰਜ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਮੁਤਾਬਿਕ ਬਾਬਾ ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਜੀ ਦੇ ਜੀਵਨ ਬਾਰੇ ਏਨੇ ਬਾਰੀਕ ਅਤੇ ਗਿਆਨ ਭਰਪੂਰ ਵੇਰਵੇ ਦੇ ਕੇ ਲਿਖਣਾ ਹਰੇਕ ਕਿਸੇ ਦੇ ਵਸ ਦਾ ਰੋਗ ਨਹੀਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਕਿਰਤ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹਰੇਕ ਵਿਅਕਤੀ ਹੀ ਆਪਣਾ ਦੈਨਿਕ ਜੀਵਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬਾਬਾ ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਜੀ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿਚ ਨਤਮਸਤਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ | ਲੇਖਕ ਨੇ ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਵਿਚ ਬਾਬਾ ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਜੀ ਦੀ ਜੀਵਨੀ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਸਿ੍ਸ਼ਟੀ ਰਚਨਾ ਬਾਰੇ ਭਾਰਤੀ ਦਰਸ਼ਨ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਰਕੇ ਗੁਰਬਾਣੀ ਦੇ ਹਵਾਲਿਆਂ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਨੂੰ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕਰਨ ਦਾ ਯਤਨ ਕੀਤਾ ਹੈ | ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਵਿਸ਼ੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਪੁਸਤਕਾਂ ਅਤੇ ਹਵਾਲਾ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਵੇਰਵੇ ਵੀ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ | ਪੁਸਤਕ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਲੋਂ ਬਾਬਾ ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਜੀ ਦੀ ਉਸਤਤ ਵਿਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਕਾਵਿ-ਰਚਨਾਵਾਂ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ | ਪੁਸਤਕ ਦੀ ਇਕ ਖਾਸੀਅਤ ਇਹ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਿਚ ਅੱਖਰ ਕ੍ਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਰਾਮਗੜ੍ਹੀਆ ਦੇ ਗੋਤਾਂ ਦੀ ਇਕ ਲੰਮੀ ਸੂਚੀ ਵੀ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ | ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਦਿਆਂ ਜਿਥੇ ਪਾਠਕ ਦੇ ਮਨ ਵਿਚ ਸ਼ਰਧਾਮਈ ਭਾਵ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਥੇ ਇਕ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ | ਬਾਬਾ ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਜੀ ਕਰਕੇ ਇਹ ਪੁਸਤਕ ਕਿਰਤ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਵੀ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ |

—ਡਾ: ਸਰਦੂਲ ਸਿੰਘ ਔਜਲਾ
ਮੋ: 98141-68611.
c c c

ਹਰਫ਼ਾਂ ਦੀ ਆਹਟ
ਕਵੀ : ਗੋਗੀ ਜ਼ੀਰਾ
ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ : 5 ਆਬ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ, ਜਲੰਧਰ
ਮੁੱਲ : 100 ਰੁਪਏ, ਸਫ਼ੇ : 88
ਸੰਪਰਕ : 97811-36240.

'ਹਰਫ਼ਾਂ ਦੀ ਆਹਟ' ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਨੌਜਵਾਨ ਸ਼ਾਇਰ ਗੋਗੀ ਜ਼ੀਰਾ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਸਾਹਿਤਕ ਕ੍ਰਿਤ ਹੈ | ਭਾਵੇਂ ਗੋਗੀ ਜ਼ੀਰਾ ਦੀ ਇਹ ਪ੍ਰਥਮ ਕਾਵਿ ਪੁਸਤਕ ਹੈ ਪਰ ਉਸ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਵਿਚ ਸ਼ਬਦ ਜੜਤ ਅਤੇ ਭਾਵਾਂ ਦੀ ਅਦਾਇਗੀ ਸਲਾਹੁਣਯੋਗ ਹੈ | ਨਵੇਂ ਕਵੀਆਂ ਵਿਚ ਅੱਜਕਲ੍ਹ ਕੁਝ ਅਜਿਹੇ ਕਵੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਕਾਵਿ ਸਫ਼ਰ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਏ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਏ ਉੱਤੇ ਪੇਸ਼ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਕਵੀਆਂ ਵਿਚ ਪਕਿਆਈ ਅਤੇ ਇਸਲਾਹ ਦੀ ਘਾਟ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਕਾਵਿ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿਚ ਕਚਿਆਈ ਰਹਿ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਪਰ ਹਥਲੀ ਕਾਵਿ ਪੁਸਤਕ ਇਕ ਮੰਝੇ ਹੋਏ ਕਵੀ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਲਗਦੀ ਹੈ | ਪੁਸਤਕ ਵਿਚ ਅਧਿਓਾ ਵੱਧ ਗ਼ਜ਼ਲਾਂ ਹਨ ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਕਵੀ ਨੇ ਗ਼ਜ਼ਲਾਂ ਦੇ ਸਿਰਲੇਖ 'ਗ਼ਜ਼ਲ' ਕਰਕੇ ਨਹੀਂ ਵੀ ਰੱਖੇ ਪਰ ਇਹ ਰਚਨਾਵਾਂ ਪੂਰਨ ਗ਼ਜ਼ਲਾਂ ਹਨ | ਗੋਗੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਅਤੇ ਮੈਗਜ਼ੀਨਾਂ ਵਿਚ ਵੀ ਚੰਗੀਆਂ ਕਾਵਿ ਰਚਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਹਾਜ਼ਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ | ਕਵੀ ਯੁੱਧ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿਚ ਲਿਖਦਾ ਹੈ :
'ਸ਼ਾਂਤ ਹੋ ਜਾਉ ਬੰਦੂਕੋ/ਰੋਕੇ ਦੇਵੋ/ਜੰਗਬੰਦੀ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ/ਮਾਵਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤ/ਭੈਣਾਂ ਦੇ ਵੀਰ/ਸਿਰਾਂ ਦੇ ਸਾੲੀਂ/ਆਪਸ 'ਚ ਹੀ ਭਿੜ ਰਹੇ ਨੇ'
ਰਾਜਨੀਤੀ ਬਾਰੇ ਕਵੀ ਲਿਖਦਾ ਹੈ :
'ਰਾਜਨੀਤੀ/ਤਾਂ ਇਕ ਖੇਡ ਹੈ ਜਨਾਬ/ਸ਼ਤਰੰਜ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ/ਮਤਦਾਤਾ ਤਾਂ/ਇਕ ਪਿਆਦਾ ਹੈ/ਜੋ ਇਕ ਕਦਮ ਅੱਗੇ ਚੱਲ ਕੇ/ਪਿੱਛੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਮੁੜ ਸਕਦਾ..... |
ਸ਼ਾਇਰ ਦੀਆਂ ਗ਼ਜ਼ਲਾਂ ਛੰਦਾਂ ਅਤੇ ਬਹਿਰਾਂ ਵਿਚ ਪਰਿਪੂਰਨ ਹਨ | ਸ਼ਿਅਰਾਂ ਵਿਚ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲਤਾ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੋਕਾਰ ਅਹਿਮ ਹਨ :
—ਝੂਠ ਦਾ ਵਿਛਿਆ ਜਾਲ
ਬਈ ਸਚ ਲੁਕਿਆ ਫਿਰਦਾ |
ਕਰੋ ਯਾਰੋ ਇਸ ਦੀ ਭਾਲ
ਬਈ ਸਚ ਲੁਕਿਆ ਫਿਰਦਾ |
—ਮਚਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਹੜਕੰਪ
ਜਿੱਧਰ ਨੂੰ ਵੀ ਤਕਦਾ ਹਾਂ,
ਮਹਿਫੂਜ਼ ਕੋਈ ਵੀ ਥਾਂ
ਨਾ ਦਿਸਦੀ ਨਾਲ ਸ਼ਾਂਤੀ ਰਹਿਣ ਲਈ |

—ਸੁਲੱਖਣ ਸਰਹੱਦੀ
ਮੋ: 94174-84337.
c c c

ਇਕ ਤੁਪਕਾ ਸਮੁੰਦਰ
ਲੇਖਕ : ਜਗੀਰ ਸੱਧਰ
ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ : ਸੰਗਮ ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨਜ਼, ਸਮਾਣਾ
ਮੱੁਲ : 195 ਰੁਪਏ, ਸਫ਼ੇ : 119
ਸੰਪਰਕ : 98881-79758.

ਜਗੀਰ ਸੱਧਰ ਫੱਕਰ ਤੇ ਫ਼ਕੀਰਾਨਾ ਮੌਜ ਵਿਚ ਸਾਹਿਤ ਸਾਧਨਾ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਸ਼ਾਇਰ ਹੈ | ਹਥਲੀ ਪੁਸਤਕ ਵਿਚ ਨਜ਼ਮਾਂ, ਲਘੂ ਨਜ਼ਮਾਂ ਅਤੇ ਗ਼ਜ਼ਲਾਂ ਹਨ | ਸ਼ਾਇਰ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਹੁਣ ਤੱਕ ਅਣਗੌਲਿਆ ਹੀ ਰਹਿ ਗਿਆ ਹੈ | ਇਸ ਦਾ ਸ਼ਾਇਰ ਨੂੰ ਹੇਰਵਾ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ | ਇਹ ਸ਼ਾਇਰ ਤਾਂ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਇਕ ਕਤਰੇ ਵਿਚ ਸਮਾਉਣ ਦੀ ਜੁਗਤੀ ਸਾਂਭੀ ਬੈਠਾ ਹੈ | ਸੱਧਰ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਪਾਠਕ ਵਰਗ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹੱਥਾਂ 'ਤੇ ਚੁੱਕ ਰਿਹਾ ਹੈ | ਸ਼ਾਇਰ ਦਾ ਤਖੱਲਸ 'ਸੱਧਰ' ਵੀ ਉਸ ਦੀ ਨਿੱਜੀ ਸਧਰ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਹਾਸ਼ੀਏ ਵਿਚ ਧਕੇਲੇ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਸੱਧਰ ਦੀ ਵੀ ਲੱਜ ਪਾਲ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਮਰ ਦੀਆਂ ਤਿਰਕਾਲਾਂ ਵਿਚ ਵੀ ਰਚਨਾਤਮਿਕਤਾ ਦੀ ਧੂਣੀ ਧੁਖਾਈ ਰੱਖਦਾ ਹੈ | ਉਸ ਦੀ ਸ਼ਾਇਰੀ 'ਕਲਾ ਕਲਾ ਲਈ' ਨਹੀਂ ਕਲਾ ਜੀਵਨ ਲਈ ਦਾ ਦਮ ਭਰਦੀ ਹੈ | ਉਹ ਸਮਿਆਂ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿਚ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਦੀਵਾ ਬਾਲ ਕੇ ਅਜਿਹੇ ਰਾਹਾਂ ਦੀ ਤਲਾਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਥੇ ਮੰਦਰ ਮਸਜਿਦ ਦਾ ਝਗੜਾ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਮਗਰਮੱਛ ਦੇ ਹੰਝੂ ਵਹਾਉਣ ਵਾਲਾ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਜਿਥੇ ਸਮਿਆਂ ਦਾ ਦੁੱਲਾ ਭੱਟੀ ਅਕਬਰ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਦਾ ਹੁੱਕਾ ਤਾਜ਼ਾ ਨਾ ਕਰਦਾ ਹੋਵੇ, ਸਗੋਂ ਜੋਕ ਰਾਜ ਦੀ ਥਾਂ ਲੋਕ ਰਾਜ ਹੋਵੇ | ਸ਼ਾਇਰ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਸੁਪਨਿਆਂ ਨੂੰ ਇਕ ਵਿਸ਼ਵ ਪਿੰਡ ਯਾਨੀ ਕਿ 'ਗਲੋਬਲ ਵਿਲੇਜ਼' ਦੀ ਹਕੀਕਤ ਵਿਚ ਬਦਲਣ ਲਈ ਯਤਨਸ਼ੀਲ ਹੈ | ਸ਼ਾਇਰ ਹੈਮਿੰਗਵੇ ਦੇ ਨਾਵਲ 'ਓਲਡ ਮੈਨ ਐਾਡ ਦ ਸੀ' ਭਾਵ ਬੁੱਢਾ ਤੇ ਸਮੁੰਦਰ ਦਾ ਹੀ ਇਕ ਪਾਤਰ ਲਗਦਾ ਹੈ | ਸ਼ਾਇਰ ਦੀ ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਦਾ ਰਚਨਾ ਕਾਲ 1990 ਤੋਂ 2018 ਤੱਕ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ | ਅਸੀਂ ਉਮੀਦ ਕਰਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਤਿਰਕਾਲਾਂ ਦੀ ਅਉਧ ਹੰਢਾ ਰਿਹਾ ਇਹ ਸੂਰਜ ਛਿਪਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਨਵੀਂ ਲਿਸ਼ਕੋਰ ਮਾਰੇਗਾ |

—ਭਗਵਾਨ ਢਿੱਲੋਂ
ਮੋ: 98143-78254.
c c c

ਯਾਰ ਮੇਰੇ ਪ੍ਰਦੇਸੀ
ਲੇਖਕ : ਅਮਰੀਕ ਬੇਗ਼ਮਪੁਰੀ
ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ : ਤਰਲੋਚਨ ਪਬਲਿਸ਼ਰ, ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ
ਮੁੱਲ : 200 ਰੁਪਏ, ਸਫ਼ੇ : 112
ਸੰਪਰਕ : 98152-62473.

ਅਮਰੀਕ ਬੇਗ਼ਮਪੁਰੀ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਲਿਖਦਾ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ | ਗੀਤ, ਗ਼ਜ਼ਲਾਂ ਉਹ ਨਿੱਠ ਕੇ ਲਿਖਦਾ ਹੈ | ਉਸ ਦੀਆਂ ਹੁਣ ਤੱਕ ਪੰਜ ਕਿਤਾਬਾਂ ਛਪੀਆਂ ਹਨ ਤੇ ਛੇਵੀਂ ਵਿਚ ਵੀ ਉਸ ਨੇ ਕਾਵਿ ਰੂਪ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਕੀਤੀ ਹੈ | ਉਹ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਵਿਚ ਹੁੰਦੇ ਵਾਪਰਦੇ ਦਾ ਦਰਦ ਮਹਿਸੂਸਦਾ ਹੈ | ਉਸ ਦਰਦ ਨੂੰ ਕਾਗ਼ਜ਼ 'ਤੇ ਝਰੀਟਦਾ ਹੈ | ਉਹ ਕਵੀ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ ਚੰਗਾ ਪਾਠਕ ਵੀ ਹੈ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਠੇਠਦਾ ਉਸ ਦੇ ਕਵਿਤਾ ਪਾਠ ਦਾ ਝਲਕਾਰਾ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ | ਵਿਚਾਰ ਅਧੀਨ ਪੁਸਤਕ 'ਯਾਰ ਮੇਰੇ ਪਰਦੇਸੀ' ਦਾ ਸੰਪਾਦਨ ਗੁਰਚਰਨ ਬੱਧਨ ਵਲੋਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ |
ਬੇਗ਼ਮਪੁਰੀ ਪਿਆਰ, ਵਿਛੋੜੇ, ਤਾਂਘ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਯਥਾਰਥ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ | ਉਸ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਹੈ :
ਉੱਚਾ ਸੁੱਚਾ ਰਹੇ ਚਰਿੱਤਰ,
ਜੀਵਨ ਹੋਵੇ ਫੇਰ ਪਵਿੱਤਰ |
ਫੋਕਾ ਮਾਰਿਆ ਐਵੇਂ ਫਰਾਟਾ,
ਕੋਈ ਫਰਾਟਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ,
ਧਨ, ਦੌਲਤ ਦਾ ਘਾਟਾ,
ਕੋਈ ਘਾਟਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ |
ਉਹ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਸਾਰ ਨੂੰ ਸਮਝਦਾ ਹੈ, ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਉੱਚੇ-ਸੁੱਚੇ ਚਰਿੱਤਰ ਅਤੇ ਪੈਸੇ ਦੇ ਘਾਟੇ ਨੂੰ ਕੋਈ ਅਹਿਮੀਅਤ ਨਾ ਦੇਣ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦਾ ਹੈ | ਬੇਗਮਪੁਰੀ ਗੱਭਰੂ-ਮੁਟਿਆਰ ਦੀ ਮੁਹੱਬਤ ਬਾਰੇ ਵੀ ਕਾਫੀ ਕੁਝ ਲਿਖਦਾ ਹੈ ਤੇ 'ਪ੍ਰੀਤੀ ਕੀ ਕਰੇ' ਵਿੱਚ ਮੁਟਿਆਰ ਵਲੋਂ ਆਪਣੇ ਹੁਸਨ 'ਤੇ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਮਾਣ ਦਾ ਵੇਰਵਾ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ |
ਉਹ ਧਰਤੀ ਦੀ ਹਿੱਕ ਸਾੜਨ 'ਤੇ ਦੁਖੀ ਹੈ | ਪਲੀਤ ਹੁੰਦੇ ਵਾਤਾਵਰਨ 'ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਅਫ਼ਸੋਸ ਹੈ | ਅੰਨ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਬਲਿਹਾਰੇ ਜਾਂਦਾ ਲਿਖਦਾ ਹੈ :
ਅੰਨ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀ ਮਾਂ ਧਰਤੀ,
ਇਹਦੀ ਹਿੱਕ ਨਾ ਰਾੜ੍ਹਾਂਗੇ,
ਅੱਜ ਤੋਂ ਕਰੋ ਤਹੱਈਆ,
ਭੁੱਲ ਕੇ ਨਾੜ ਨਾ ਸਾੜਾਂਗੇ |
ਇਹ ਉਸ ਦੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਦੇ ਕੁਝ ਇਕ ਨਮੂਨੇ ਹਨ | ਉਹ ਬਹੁਭਾਂਤੀ ਲਿਖਦਾ ਹੈ | ਆਪਣੇ ਵਲਵਲਿਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਕਰਦਾ ਹੈ | ਉਹ ਲਿਖਦਾ ਰਹੇਗਾ ਤੇ ਹੋਰ ਚੰਗਾ ਲਿਖੇਗਾ, ਆਸ ਕਰਦੇ ਹਾਂ |

—ਸਵਰਨ ਸਿੰਘ ਟਹਿਣਾ
ਮੋ: 98141-78883
c c c

ਪੱਤਿਆਂ ਦੀ ਗ਼ੁਫ਼ਤਗੂ
(ਮੁਲਾਕਾਤਾਂ)
ਸੰਪਾਦਕ : ਜਗਮੇਲ ਸਿੱਧੂ
ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ : ਲੋਕ ਗੀਤ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ, ਮੁਹਾਲੀ
ਸਫ਼ੇ : 152, ਕੀਮਤ : 250 ਰੁਪਏ
ਸੰਪਰਕ : 79862-97644.

'ਪੱਤਿਆਂ ਦੀ ਗ਼ੁਫ਼ਤਗੂ' ਮਾਲਵੇ ਵਿਚ ਵਸਦੇ ਬਾਰ੍ਹਾਂ ਗ਼ਜ਼ਲਗੋਆਂ ਨਾਲ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਮੁਲਾਕਾਤਾਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹੈ | ਇਨ੍ਹਾਂ ਬਾਰ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿਚ ਮਾਲਵੇ ਵਿਚ ਜੰਮੇ ਪਲੇ ਅਤੇ ਪ੍ਰਵਾਨ ਚੜ੍ਹੇ ਗ਼ਜ਼ਲਗੋ ਵੀ ਹਨ ਅਤੇ ਮਾਲਵੇ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਜੰਮੇ ਪਲੇ, ਪਰ ਰੋਟੀ-ਰੋਜ਼ੀ ਅਤੇ ਵਪਾਰ ਦੇ ਨੁਕਤੇ ਤੋਂ ਮਾਲਵੇ ਵਿਚ ਆਣ ਵਸੇ ਗੁਰਭਜਨ ਗਿੱਲ ਅਤੇ ਮਨਜਿੰਦਰ ਧਨੋਆ ਵਰਗੇ ਲੇਖਕ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ | ਬਾਰ੍ਹਾਂ ਗ਼ਜ਼ਲਗੋਆਂ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤਾਂ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਬਾਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਮੁਲਾਕਾਤੀ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਹਰ ਮੁਲਾਕਾਤ ਇਕ ਵੱਖਰੇ ਮੁਲਾਕਾਤੀ ਵਲੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ | ਇਸ ਕਰਕੇ ਇਹ ਮੁਲਾਕਾਤਾਂ ਵੰਨ-ਸੁੁਵੰਨੇ ਪਹਿਲੂਆਂ ਤੱਕ ਫੈਲਦੀਆਂ ਹਨ | ਨਵੇਂ ਲੇਖਕ ਨਵੀਂ ਕਵਿਤਾ, ਨਵੇਂ ਸਮਾਜ, ਨਵੀਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਦਿਸਹੱਦਿਆਂ ਬਾਰੇ ਕਿਵੇਂ ਸੋਚਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਇਸ ਦੇ ਰਹੱਸ ਖੋਲ੍ਹਦੀ ਹੈ | ਰਣਜੀਤ ਸਰਾਵਾਲੀ, ਗੁਰਤੇਜ ਕੋਹਾਰਵਾਲਾ, ਤ੍ਰੈਲੋਚਨ ਲੋਚੀ, ਬੂਟਾ ਸਿੰਘ ਚੌਹਾਨ ਅਤੇ ਮਨਜਿੰਦਰ ਧਨੋਆ ਪੰਜਾਬੀ ਗ਼ਜ਼ਲ ਦਾ ਉਹ ਭਵਿੱਖ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗੁਰਭਜਨ ਗਿੱਲ ਅਤੇ ਵਿਜੇ ਵਿਵੇਕ ਦੀ ਵਿਰਾਸਤ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਤੋਰਿਆ ਹੈ | ਅਸੀਮ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਭਰਪੂਰ ਲੇਖਕਾਂ ਨਾਲ ਹੋਈਆਂ ਇਹ ਗੱਲਾਬਾਤਾਂ ਰਚਨਾ ਅਤੇ ਰਚਨਾਕਾਰ ਦੇ ਸੰਬੰਧਾਂ ਦਾ ਰਹੱਸ ਜਾਣਨ ਵਿਚ ਸਹਾਈ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਹਨ | ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਦੀ ਖ਼ੂਬਸੂਰਤੀ ਇਸ ਦੀ ਯੋਜਨਾਬੰਦੀ ਵੀ ਹੈ | ਬਾਰ੍ਹਾਂ ਲੇਖਕਾਂ ਦੀਆਂ ਮੁਲਾਕਾਤਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਹਰ ਸ਼ਾਇਰ ਦੀਆਂ ਪੰਜ-ਪੰਜ ਗ਼ਜ਼ਲਾਂ ਵੀ ਛਾਪੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ | ਜੋ ਕੁਝ ਸ਼ਾਇਰਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿਚ ਉਸ ਦਾ ਕਿੰਨਾ ਕੁ ਪਰਤੌ ਹੈ ਇਹ ਜਾਨਣ ਦੀ ਜਗਿਆਸਾ ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵੀ ਦਿਲਚਸਪ ਬਣਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ | ਪੰਜਾਬੀ ਪਾਠਕਾਂ ਨਾਲੋਂ ਦਿਨ-ਬ-ਦਿਨ ਦੂਰ ਹੋ ਰਹੀ ਕਵਿਤਾ ਨੂੰ ਮੁੜ ਪਾਠਕਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਵਿਚ ਪੰਜਾਬੀ ਗ਼ਜ਼ਲ ਦੀ ਕੀ ਭੂਮਿਕਾ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ | ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਇਸ ਪਾਸੇ ਨੂੰ ਸੋਚਣ ਲਈ ਵੀ ਦਿਸ਼ਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਲੇਖਕਾਂ ਦੀ ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਕਈ ਗਹਿਰੇ ਰਹੱਸਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਪਰਦਾ ਚੁੱਕਦੀ ਹੈ | ਰਚਨਾ ਤੇ ਰਚਨਾਕਾਰ ਦੇ ਅੰਤਰ-ਸਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਜਾਨਣ ਅਤੇ ਸਮਝਣ ਲਈ 'ਪੱਤਿਆਂ ਦੀ ਗ਼ੁਫ਼ਤਗੂ' ਕਾਫ਼ੀ ਸਹਾਈ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ | ਪੰਜਾਬੀ ਵਿਚ ਅਜਿਹੇ ਨਿਵੇਕਲੇ ਯਤਨ ਦਾ ਸਵਾਗਤ ਹੈ |

—ਡਾ: ਲਖਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਜੌਹਲ
ਮੋ: 94171-94812
c c c

ਤੇਰੇ ਭਾਣੇ
ਲੇਖਕ : ਹਰਦੇਵ ਸਿੰਘ 'ਪ੍ਰੀਤ'
ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ : ਨਵਰੰਗ ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨਜ਼, ਸਮਾਣਾ
ਮੁੱਲ : 300 ਰੁਪਏ, ਸਫ਼ੇ : 224
ਸੰਪਰਕ : 94630-35535.

'ਤੇਰੇ ਭਾਣੇ' ਨਾਵਲ ਵਿਚ ਲੇਖਕ ਹਰਦੇਵ ਸਿੰਘ 'ਪ੍ਰੀਤ' ਨੇ ਪਰਿਵਾਰਕ, ਸਮਾਜਿਕ, ਭਾਈਚਾਰਕ ਤੇ ਵਿਰਾਸਤੀ ਤੰਦ ਤਾਣੇ ਉੱਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਪਾਣ ਚਾੜ੍ਹਦਿਆਂ ਇਸ ਸਭ ਨੂੰ ਇਕ ਸਾਹਿਤਕ ਧਾਰਾ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਹੈ |
ਇਸ ਨਾਵਲ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪਾਤਰ ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਗਵਾਹੀ ਭਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਅਜਿਹੇ ਕਰਮ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਕਿ ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਰਬੱਤ ਦਾ ਭਲਾ ਹੀ ਉਜਾਗਰ ਹੋਵੇ | ਅਜਿਹੇ ਕਰਮਾਂ ਦੀ ਕੁਦਰਤ ਵੀ ਹਰ ਹੀਲੇ ਬਹੁੜੀ ਕਰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਇਹ ਕਰਮ ਸਫ਼ਲ ਵੀ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ | ਚੰਗੇ ਸੰਸਕਾਰਾਂ ਵਾਲੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਦੀ ਔਲਾਦ ਵੀ ਸੁਲੱਗ ਹੀ ਨਿਕਲਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਅਮਲਾਂ ਨਾਲ ਜਗ ਸੋਭਾ ਵੀ ਪਾਉਂਦੀ ਹੈ | ਪੈਂਦੀਆਂ ਭੀੜਾਂ ਨੂੰ ਬੜੇ ਹੀ ਸਹਿਜ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਦੀ ਵਿਉਂਤਬੰਦੀ ਨੂੰ ਲੇਖਕ ਨੇ ਇਸ ਨਾਵਲ ਵਿਚ ਬੜੀ ਸੂਝ ਨਾਲ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ | ਇਸ ਨਾਵਲ ਵਿਚ ਜਿਥੇ ਜਵਾਨੀ ਸਮੇਂ ਅਨੈਤਿਕਤਾ ਦੇ ਰੋੜ ਵਿਚ ਰੁੜਨਾ, ਭਿ੍ਸ਼ਟਾਚਾਰੀ, ਹੱਕ ਹੜੱਪਣ ਲਈ ਹੇਰਾਫੇਰੀ ਦਾ ਸਹਾਰਾ, ਰੁਤਬੇ ਪਾਉਣ ਲਈ ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੇ ਲਹੂ ਨਾਲ ਹੱਥ ਰੰਗਣੇ, ਈਰਖਾ ਵੱਸ ਕਿਸੇ ਦੇ ਸੰਵਰਦੇ ਕੰਮ ਵਿਚ ਰੋੜਾ ਬਣਨਾ, ਰਾਵਣ ਬਿਰਤੀ ਦਾ ਪਸਾਰਾ ਆਦਿ ਦੀਆਂ ਮਨੁੱਖੀ ਕਾਲੀਆਂ ਕਰਤੂਤਾਂ ਉੱਤੇ ਬੇਬਾਕੀ ਨਾਲ ਲੇਖਕ ਨੇ ਉਂਗਲ ਧਰੀ ਹੈ |
ਉਥੇ ਲੇਖਕ ਨੇ ਜਵਾਨੀ ਦੇ ਚੰਗੇ ਖਿਆਲਾਤਾਂ, ਨੈਤਿਕਤਾ ਭਰੇ ਅਮਲਾਂ ਨਾਲ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦੀ ਸਾਂਝ ਪੀਢੀ ਕਰਨਾ, ਜਾਤ-ਪਾਤ ਦਾ ਖੰਡਨ, ਨੇਕ ਨੀਤੀ, ਰਾਵਣ ਬਿਰਤੀ ਨਾਲ ਲੋਹਾ ਲੈਣਾ, ਦਰਿੰਦਗੀ ਦੀ ਪੀੜਤ ਇਕ ਅਬਲਾ ਵਲੋਂ ਸ਼ੀਹਣੀ ਬਣ ਕੇ ਦਰਿੰਦਿਆਂ ਨੂੰ ਇਕ ਸਬਕ ਸਿਖਾਉਂਦਿਆਂ ਵੀਰਗਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਣਾ, ਸਾਦੇ ਖੁਸ਼ੀ-ਗਮੀ ਦੇ ਸਮਾਗਮ, ਲੋੜਵੰਦਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਲਈ ਤਤਪਰ ਹੋਣਾ ਆਦਿ ਸਾਰਥਿਕ ਸੁਨੇਹਾਂ ਨੂੰ ਜਗ-ਜ਼ਾਹਰ ਕਰਨ ਦਾ ਸਫ਼ਲ ਯਤਨ ਕੀਤਾ | ਸ਼ੁੱਧ ਦੇਸੀ ਖੁਰਾਕਾਂ ਪੰਜੀਰੀ ਤੇ ਖੋਆ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਪਾਠਕਾਂ ਨੂੰ ਸੁਆਦੋ-ਸੁਆਦ ਕਰਨ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਹੈ | ਇੰਜ ਜਾਪਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜਿਵੇਂ ਲੇਖਕ ਹਰਦੇਵ ਸਿੰਘ ਪ੍ਰੀਤ ਆਪਣੇ ਇਸ ਨਾਵਲ 'ਤੇਰੇ ਭਾਣੇ' ਦੇ ਮੁੱਖ ਪਾਤਰ ਹਿਰਦੇਪਾਲ ਸਿੰਘ ਤੇ ਦਿਲਪ੍ਰੀਤ ਕੌਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਹਾਇਕ ਪਾਤਰਾਂ ਰਾਹੀਂ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਇਤਿਹਾਸ (ਸਵੈ-ਜੀਵਨੀ) ਨੂੰ ਪਾਠਕਾਂ ਦੇ ਰੂਬਰੂ ਕਰਨ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ |

—ਲਖਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਰਈਆ ਹਵੇਲੀਆਣਾ
ਮੋ: 98764-74858.
c c c 

14-09-2019

 ਹੁਣ ਮੈਂ ਉਹ ਨਹੀਂ
ਲੇਖਕ : ਜਸਪਾਲ ਮਾਨਖੇੜਾ
ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ : ਪੀਪਲਜ਼ ਫੋਰਮ ਬਰਗਾੜੀ, ਪੰਜਾਬ
ਮੁੱਲ : 150 ਰੁਪਏ, ਸਫ਼ੇ : 175
ਸੰਪਰਕ : 97800-42156.

ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਜਸਪਾਲ ਮਾਨਖੇੜਾ ਦਾ ਇਹ ਨਾਵਲ ਕਹਿਣ ਨੂੰ ਤਾਂ ਪਲੇਠਾ ਪਰ ਪ੍ਰੌੜ੍ਹ ਕਿਰਤ ਹੈ। ਇਸ ਬਿਰਤਾਂਤ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇ ਸਮਕਾਲੀ ਸਮੇਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਇਕ ਵਿਚ ਮੁੰਡ-ਪੁਣੇ ਦੀਆਂ ਬੜ੍ਹਕਾਂ ਹਨ; ਮਾਡਰਨ ਖੇਤੀ ਦੇ ਢੰਗ ਵੀ ਆਉਂਦੇ ਨੇ; ਫ਼ਸਲਾਂ ਦੀ ਅਦਲਾ-ਬਦਲੀ ਦੀ ਸੋਝੀ ਵੀ ਐ; ਜ਼ਮੀਨ ਵੇਚ ਕੇ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਗਲੋਬਲ ਸਕੂਲ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨਾ ਵੀ ਹੈ। ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਹਰੀ-ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਨਾਲ ਮਿਲੇ ਕਰਜ਼ੇ ਵੀ ਨੇ; ਕਰਜ਼ੇ ਉਤਾਰਨ ਲਈ ਵਿਕਦੀਆਂ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਵੀ ਨੇ; ਕਰਜ਼ਿਆਂ ਦੇ ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਗਲ ਵਿਚ ਪੈਂਦੇ ਰੱਸੇ ਵੀ ਨੇ; ਨਸ਼ਿਆਂ ਨਾਲ ਹੁੰਦੀ ਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਬਰਬਾਦੀ ਵੀ ਐ; ਬਾਪ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੁਕਮ-ਅਦੂਲੀ ਵੀ ਐ; ਧੀਆਂ ਨਾਲ ਹੁੰਦੀ ਵਧੀਕੀ; ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਵਿਦਰੋਹ ਵੀ ਐ; ਪਿਆਰ ਦੀਆਂ ਯਾਦਾਂ ਵੀ ਨੇ; ਆਪਣੇ ਹਿੱਸੇ ਵੰਡਾਉਂਦੀਆਂ ਧੀਆਂ ਵੀ ਨੇ; ਸ਼ਰੀਕਾਂ ਦੀ ਧੱਕੇਸ਼ਾਹੀ ਵੀ ਐ; ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਵੇਚ ਕੇ ਨਵੇਂ ਕੰਮ ਦੀਆਂ ਸਕੀਮਾਂ ਦੀ ਸੋਚ ਵੀ ਹੈ; ਸਫ਼ਲਤਾ ਤੇ ਜਸ਼ਨ ਵਜੋਂ ਹੁੰਦੇ ਅਖੰਡ ਪਾਠ ਵੀ ਨੇ, ਹਲਕਾ ਇੰਚਾਰਜਾਂ, ਮੰਤਰੀਆਂ ਦੇ ਭਾਸ਼ਨ, ਖੁਸ਼ੀ ਤੇ ਵਧਾਈਆਂ ਦੁੱਖ ਸਮੇਂ ਹਮਦਰਦੀ ਵੀ ਐ। ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਦਸ਼ਾ ਬਾਰੇ ਲੇਖਕ ਦਾ ਨਿਰਣਾ ਹੈ :
'ਇਕ ਦਿਨ ਐਸਾ ਆਊ.... ਜ਼ਮੀਨ ਸ਼ਾਹੂਕਾਰਾਂ, ਆੜ੍ਹਤੀਆਂ ਕੋਲ ਜਾਂ ਵੱਡੇ ਜ਼ਿਮੀਂਦਾਰਾਂ ਕੋਲ.... ਉਹ ਬਣਾਉਣਗੇ ਵੱਡੇ-ਵੱਡੇ ਐਗਰੀਕਲਚਰ ਫਾਰਮ.... ਕਿਸਾਨ ਕਰੂਗਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਫਰਮਾਂ-ਫੈਕਟਰੀਆਂ 'ਚ ਨੌਕਰੀ-ਦਿਹਾੜੀ.... ਮਜ਼ਦੂਰੀ-ਲੇਬਰ.... ਇਹ ਕੋਈ ਦੂਰ ਦੀ ਵਾਟ ਨਹੀਂ ਯੋਧਿਓ......।' ਪੰ: 146
ਕਲਾਤਮਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲੌਨਜਾਈਨਸ ਦੇ ਔਨ ਦਾ ਸਬਲਿਮ (ਉਦਾਤ ਬਾਰੇ) ਸਿਧਾਂਤ ਅਨੁਸਾਰ ਬਿਰਤਾਂਤਕ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਿਚ ਅਚਾਨਕ ਧਮਾਕੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਪਾਠਕ ਨੂੰ ਧੁਰ ਅੰਦਰ ਤੱਕ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਨਾਵਲ ਵਿਚ ਕਾਮਰੇਡ ਦੀ ਬੈਠਕ ਅਤੇ ਮਾਰਕਿਟ ਵਾਲਾ ਤਖ਼ਤਪੋਸ਼ ਆਬਜੈਕਟਿਵ, ਕੋਰੀਲੇਟਿਵ ਦਾ ਕਾਰਜ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਘਟਨਾਵਾਂ ਇਕ ਵਾਰ ਪਲਾਂਟ ਹੋ ਕੇ ਟਰਾਂਸਪਲਾਂਟ ਹੁੰਦੀਆਂ ਵੇਖੀਆਂ ਜਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਮਸ਼ਖਰੇ (ਪਾਰਸ) ਦੇ ਬੋਲਾਂ ਨਾਲ ਬਿਰਤਾਂਤ ਨਵਾਂ ਮੋੜ ਕੱਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਿਰਤਾਂਤ ਵਿਚ ਕਈ ਪਾਤਰਾਂ ਦੇ ਅਸਤਿਤਵ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਕਈਆਂ ਦੀ ਹੋਂਦ ਨਿਘਾਰ ਵੱਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉੱਤਰ ਆਧੁਨਿਕਤਾ ਦੀਆਂ ਨਿਸ਼ਾਨੀਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਉਪਲਬਧ ਹੈ। ਆਪਣਾ ਮਾਨਸਿਕ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕਰਦੇ ਪਾਤਰ ਅਕਸਰ ਹੀ ਸ਼ੀਜ਼ੋਫਰੇਨਿਕ ਅਵਸਥਾ ਵਿਚ ਘਿਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਨਾਵਲ ਪੜ੍ਹਨ ਵਾਲਾ, ਚਿੰਤਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ।

-ਡਾ: ਧਰਮ ਚੰਦ ਵਾਤਿਸ਼
ਮੋ: 88376-79186.

c c c

ਬਿਰਸਾ ਮੁੰਡਾ ਦਾ ਪੁਨਰ ਜਨਮ
ਕਵੀ : ਮੱਖਣ ਮਾਨ
ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ : ਚੇਤਨਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ, ਲੁਧਿਆਣਾ
ਮੁੱਲ : 225 ਰੁਪਏ, ਸਫ਼ੇ : 136
ਸੰਪਰਕ : 94172-07627.

ਖਣ ਮਾਨ ਪਿਛਲੇ ਢਾਈ-ਤਿੰਨ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਰਚਨਾਸ਼ੀਲ ਹੈ। ਮੇਰੀ ਸੂਚਨਾ ਅਨੁਸਾਰ ਪੰਜਾਬੀ ਕਾਵਿ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਇਹ ਪੁਸਤਕ ਉਸ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਯਤਨ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਪਹਿਲੇ ਯਤਨ ਦੁਆਰਾ ਹੀ ਉਸ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ ਗੰਭੀਰ ਪਾਠਕਾਂ ਨੂੰ ਸੰਮੋਹਿਤ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ। ਮੱਖਣ ਮਾਨ ਦੀ ਕਾਵਿ ਰਚਨਾ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਅੰਤਰ-ਸਬੰਧਿਤ ਪਰ ਮੁਖ਼ਤਲਿਫ਼ ਅੰਦਾਜ਼ ਹਨ। ਕਦੇ ਉਹ ਪੁਰਾਣਾਂ ਨੂੰ ਨਵੇਂ ਸਿਰਿਉਂ ਲਿਖਣ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਕਦੇ ਮਿਥਿਹਾਸ ਨੂੰ ਆਧੁਨਿਕ ਨਜ਼ਰੀਏ ਤੋਂ ਦੇਖਣ ਦੀ ਜੁਰਅੱਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਚਿਹਨਕਾਂ ਨੂੰ ਰੱਜ ਕੇ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਦਾ ਪੁਨਰ-ਲੇਖਣ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਜੀਵਨ ਦੇ ਹਰ ਰੰਗ ਵਿਚ ਘੁਲ-ਮਿਲ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਕਵੀ ਹੈ। ਹਾਸ਼ੀਏ ਉੱਪਰ ਧੱਕ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਧਿਰਾਂ ਦੀ ਜ਼ਬਾਨ ਬਣਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਲਈ ਲੜਦੇ ਰਹਿਣ ਦੀ ਵਚਨਬੱਧਤਾ ਦਾ ਇਜ਼ਹਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਉਹ ਕਦੇ ਦੰਭ ਦਾ ਸਹਾਰਾ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦਾ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ਨਾਖ਼ਤ ਮਿਹਨਤ ਨਾਲ ਬਣਾਈ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਉਸ ਨੂੰ ਇਸ ਦੇ ਟੁੱਟਣ-ਭੁਰਨ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਜਾਅਲੀ ਸ਼ਨਾਖਤ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸੌ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਫਰੇਬ ਕਰਨੇ ਪੈਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਸਦਾ ਡਰੇ-ਸਹਿਮੇ ਜਿਹੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕ ਸ਼ਨਾਖਤ ਦਾ ਪਰਿਚੈ ਦਿੰਦਾ ਹੋਇਆ ਉਹ ਲਿਖਦਾ ਹੈ :
ਮੈਂ ਨਾਸਤਿਕ ਹਾਂ ਤੇ ਚਰਚਾ ਕਰਦਿਆਂ
ਕਈ ਵਾਰ ਫਸਿਆ ਸਾਂ ਮੂਲਵਾਦੀਆਂ ਨਾਲ....
ਅੰਬੇਡਕਰ ਦੇ ਕਿਸੇ ਸੈਮੀਨਾਰ 'ਤੇ
ਅਛੂਤ ਦੇ ਸਵਾਲ 'ਤੇ ਡਟ ਕੇ ਖੜ੍ਹਾ ਸਾਂ
ਉਸ ਸੋਚ ਨਾਲ ਔਰਤ ਦੇ ਹਿੰਦੂ ਐਕਟ ਤੇ....
ਮਹਾਂਰਿਸ਼ੀ ਵਾਲਮੀਕਿ ਦੀ ਰਾਮਾਇਣ 'ਤੇ
ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਦਿਆਂ..... ਇਕ ਜ਼ੋਰ ਦੀ
ਆਵਾਜ਼ ਗੂੰਜੀ ਸੀ
'ਮਾਨ ਵਾਲਮੀਕੀਏ ਵੀ ਹੁੰਦੇ?'
ਕਵੀ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਡੇ ਦੇਸ਼ ਵਿਚ ਕਿਸੇ ਸਿਆਣੇ ਤੇ ਹੱਸਾਸ ਵਿਅਕਤੀ ਨਾਲ ਸਹਿਮਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸ ਦਾ ਜਾਤੀ, ਜਮਾਤੀ ਅਤੇ ਸੰਪਰਦਾਇਕ ਪਿਛੋਕੜ ਫਰੋਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਸ ਨੂੰ ਧਰਾਸ਼ਾਈ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ। ਇਹ ਪੁਸਤਕ ਬਹੁਤ ਕੁਝ ਨਵਾਂ ਦੱਸਦੀ ਤੇ ਕਹਿੰਦੀ ਹੈ।


-ਬ੍ਰਹਮਜਗਦੀਸ਼ ਸਿੰਘ
ਮੋ: 98760-52136

c c c

ਖੇਤੀ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਸਿਰਜਕ
ਲੇਖਕ : ਡਾ: ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ
ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ : ਪੰਜਾਬ ਐਗਰੀਕਲਚਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਲੁਧਿਆਣਾ
ਮੁੱਲ : 100 ਰੁਪਏ, ਸਫ਼ੇ : 129
ਸੰਪਰਕ : 82880-57707.

'ਖੇਤੀ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਸਿਰਜਕ' ਡਾ: ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਅਜਿਹੀ ਪੁਸਤਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਲੇਖਕ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ 31 ਖੇਤੀ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦੀਆਂ ਜੀਵਨੀਆਂ ਨੂੰ ਸੰਖੇਪ ਪਰ ਭਾਵਪੂਰਤ ਰੂਪ ਵਿਚ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਦਾ ਯਤਨ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਖੇਤੀ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਰ ਸਹਾਇਕ ਖੇਤਰਾਂ ਨੂੰ ਅਮੀਰੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਵੱਡਮੁੱਲੇ ਯਤਨ ਕੀਤੇ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ 31 ਖੇਤੀ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਬਿਰਤਾਂਤ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਖੇਤੀ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਨਵੇਂ ਬੀਜਾਂ, ਨਵੀਨ ਕਾਢਾਂ, ਨਵੀਆਂ ਖੋਜਾਂ ਨੂੰ ਕਿਸਾਨੀ ਦੀ ਬਿਹਤਰੀ ਲਈ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਸਦਕਾ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਇਕ ਇਨਕਲਾਬੀ ਤਬਦੀਲੀ ਵਾਪਰੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਨਵੀਆਂ ਖੋਜਾਂ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਸੇਧਮਈ ਸਮੱਗਰੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਵਾ ਕੇ ਕਿਸਾਨੀ ਨੂੰ ਨਵਾਂ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਵੱਖਰੀ ਨੁਹਾਰ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ। ਲੇਖਕ ਨੇ ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਵਿਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਣ ਲਾ ਕੇ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿਚ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਲੁਧਿਆਣਾ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਬਣੀਆਂ ਯਾਦਗਾਰਾਂ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਵੀ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਣ ਵਿਚੋਂ ਚੌਲਾਂ ਦਾ ਬਾਦਸ਼ਾਹ, ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਭੁੱਖਮਰੀ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਵਾਲਾ ਵਿਗਿਆਨੀ, ਕੱਲਰਾਂ ਨੂੰ ਗੁਲਜ਼ਾਰ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ ਵਿਗਿਆਨੀ, ਬਹੁਪੱਖੀ ਅਰਥ-ਸ਼ਾਸਤਰੀ, ਚਿੱਟੇ ਸੋਨੇ ਦਾ ਖੋਜੀ, ਨਰਮੇ ਦੀ ਖੇਤੀ ਦਾ ਰਖਵਾਲਾ ਆਦਿ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਹਨ। ਹਰੇਕ ਖੇਤੀ ਵਿਗਿਆਨੀ ਦੀ ਜੀਵਨੀ ਦੇ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਤਸਵੀਰ ਵੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਸੰਖੇਪ ਪਰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਭਰਪੂਰ ਇਹ ਜੀਵਨੀਆਂ ਪਾਠਕਾਂ ਲਈ ਰੌਚਿਕ, ਜਾਣਕਾਰੀ ਭਰਪੂਰ ਅਤੇ ਸੇਧਮਈ ਹਨ।

-ਡਾ: ਸਰਦੂਲ ਸਿੰਘ ਔਜਲਾ
ਮੋ: 98141-68611.

 

c c c

 

ਬੇ-ਜ਼ੁਬਾਨ ਰੀਝਾਂ
ਲੇਖਿਕਾ : ਵਰਿੰਦਰ ਕੌਰ ਰੰਧਾਵਾ
ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ : ਸਪਤਰਿਸ਼ੀ ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨਜ਼, ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ
ਮੁੱਲ : 250 ਰੁਪਏ, ਸਫ਼ੇ : 120
ਸੰਪਰਕ : 96468-52416.

ਵਰਿੰਦਰ ਕੌਰ ਬਾਜਵਾ ਉੱਭਰ ਰਹੀ ਲੇਖਿਕਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਤੇ ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਪਾਠਕਾਂ ਦੀ ਝੋਲੀ ਪਾਏ ਹਨ। ਲਿਖਣ ਦਾ ਉਸ ਅੰਦਰ ਜਨੂੰਨ ਹੈ ਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਅਲਾਮਤ ਬਾਰੇ ਉਹ ਨਿੱਠ ਕੇ ਲਿਖਦੀ ਹੈ। ਵਲਵਲਿਆਂ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਲਈ ਉਹ ਕਲਮ ਚੁੱਕਦੀ ਹੈ ਤੇ ਗੀਤ, ਗ਼ਜ਼ਲ, ਰੁਬਾਈਆਂ ਲਿਖਦੀ ਹੈ। ਵਿਚਾਰ ਅਧੀਨ ਪੁਸਤਕ 'ਬੇਜ਼ੁਬਾਨ ਰੀਝਾਂ' ਵਿਚ ਵਰਿੰਦਰ ਕੌਰ ਰੰਧਾਵਾ ਨੇ ਹਰ ਭਾਂਤ ਦਾ ਲਿਖਿਆ ਹੈ। ਇੱਕ ਗੀਤ ਵਿਚ ਉਹ ਵਿਸਰਦੇ ਵਿਰਸੇ ਨੂੰ ਚੇਤੇ ਕਰਦੀ ਪਿੱਪਲਾਂ, ਚਰਖੇ, ਪੂਣੀਆਂ, ਚੂਰੀ ਦੇ ਛੰਨੇ ਦੀ ਬਾਤ ਪਾਉਂਦੀ ਹੈ :
ਵੱਟ ਪੂਣੀਆਂ ਮੈਂ ਤੰਦ ਚਰਖੇ 'ਤੇ ਪਾਉਨੀ ਆਂ,
ਠੰਢੀ ਪਿੱਪਲ ਦੀ ਛਾਵੇਂ,
ਗੀਤ ਚਾਅ ਵਾਲੇ ਗਾਉਂਦੀ ਆਂ।
ਦੁਨੀਆਦਾਰੀ ਵਰਿੰਦਰ ਕੌਰ ਨੂੰ ਕਈ ਕੁਝ ਸੋਚਣ ਸਮਝਣ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਦੀ ਹੈ। ਸੋਚਾਂ ਦੀ ਉੁਡਾਰੀ ਬਾਰੇ ਉਸ ਨੇ ਲਿਖਿਆ ਹੈ :
ਸੋਚਾਂ ਦੀ ਚਿੜੀ ਵਿਚਾਰੀ,
ਫਿਰਦੀ ਅੱਜ ਡਰਦੀ ਉਏ।
ਖ਼ਲਕਤ ਤਾਂ ਮੋੜ ਮੋੜ 'ਤੇ,
ਟਿੱਚਰਾਂ ਪਈ ਕਰਦੀ ਉਏ।
ਉਹ ਬਹੁਪਰਤੀ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਲਸ਼ਣ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਚਾਹਨਾ ਲੇਖਣੀ ਵਿਚ ਕੁਝ ਵੱਡਾ ਕਰਨ ਦੀ ਹੈ।

-ਸਵਰਨ ਸਿੰਘ ਟਹਿਣਾ
ਮੋ: 98141-78883

c c c

ਕੱਤਣੀ
ਲੇਖਿਕਾ : ਜੱਗੀ ਬਰਾੜ ਸਮਾਲਸਰ
ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ : ਚੇਤਨਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ, ਲੁਧਿਆਣਾ
ਮੁੱਲ : 300 ਰੁਪਏ, ਸਫ਼ੇ : 182
ਸੰਪਰਕ : 98152-98459.

ਵਿਚਾਰ ਅਧੀਨ ਪੁਸਤਕ ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਣਾਈ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਕਵਿੱਤਰੀ ਜੱਗੀ ਬਰਾੜ ਸਮਾਲਸਰ ਦਾ ਤੀਜਾ ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹੈ। ਪੁਸਤਕ ਦਾ ਸਿਰਲੇਖ ਉਸ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਅਨਿੱਖੜਵੇਂ ਅਵਸ਼ੇਸ਼ 'ਕੱਤਣੀ' ਦੇ ਨਾਂਅ 'ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਸਮਰਪਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਆਹੀਆਂ ਧੀਆਂ ਦੇ ਨਾਂਅ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਆਉਣ-ਜਾਣ ਲਈ ਨਾਨਕਾ ਘਰ ਨਸੀਬ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਉਹ ਵੀ ਜ਼ਮਾਨਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਕੁੜੀਆਂ ਮੋਹ ਤੇ ਖੰਭਾਂ ਨਾਲ ਆਪ ਬਣਾਈ ਕੱਤਣੀ ਵਿਚ ਪੂਣੀਆਂ ਰੱਖ ਕੇ ਛੋਪ ਕੱਤਦੀਆਂ ਸਨ। ਜੱਗੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਇਸ ਕੱਤਣੀ ਵਿਚ ਨਿੱਕੀਆਂ ਅਤੇ ਬਿਰਤਾਂਤਕ 126 ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦੀ ਚੰਗੇਰ ਪੰਜਾਬੀ ਪਾਠਕਾਂ ਲਈ ਪਰੋਸੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਦੇਸ਼-ਪ੍ਰਦੇਸ ਦੇ ਵਗੋਚਿਆਂ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਸਰੋਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਦੇਹ 'ਤੇ ਹੰਢਾਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਅਹਿਸਾਸਾਂ ਨੂੰ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦਾ ਰੂਪ ਦੇ ਕੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਦਾ ਭਾਰ ਹੌਲਾ ਕੀਤਾ ਹੈ ਤੇ ਔਰਤ ਦੀ ਸੰਵੇਦਨਾ ਨੂੰ ਬੜੀ ਬੇਬਾਕੀ ਨਾਲ ਬਿਆਨਿਆ ਹੈ। ਅਜੋਕੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਸਦਾਚਾਰਕ ਕਦਰਾਂ-ਕੀਮਤਾਂ ਦੇ ਹੋ ਰਹੇ ਨਿਘਾਰ ਨੂੰ ਵੀ ਉਸ ਨੇ ਅੱਖੋਂ-ਪਰੋਖੇ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਵਿਚ ਸਮੇਂ ਦਾ ਦਰਦ ਵੀ ਹੈ ਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਮੋਹ ਦੀਆਂ ਤੰਦਾਂ ਵੀ ਹਨ। ਗੇਂਦੇ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਲਾ ਹਾਰ, ਖਿਡਾਵੀਂ, ਡਰੈਗਨ, ਸਿਰਫ ਅਤੇ ਸਿਰਫ ਧੀਆਂ, ਨਵਵਿਆਹੀ ਦੀ ਜ਼ਬਾਨੀ, ਸ਼ਰਤਾਂ, ਇਸ਼ਤਿਹਾਰ, ਦਰਦ, ਅੱਜਕਲ੍ਹ, ਕੈਨੇਡਾ, ਦਰਦ ਦੀ ਅਮੀਰੀ, ਹੈ ਕੋਈ ਵੀਰ ਅਤੇ ਦਿਲ ਦੀਆਂ ਗਲੀਆਂ ਆਦਿ ਅਨੇਕਾਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਇਸ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਦੀਆਂ ਦਿਲਾਂ ਨੂੰ ਟੁੰਭਣ ਵਾਲੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਪੁਸਤਕ ਪਾਠਕ ਨੂੰ ਸੁਹਜ ਆਤਮਿਕ ਅਨੰਦ ਅਤੇ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰੇਗਾ।

-ਸੁਖਵੇਦ ਮਾਦਪੁਰੀ
ਮੋ: 94630-34472.

c c c

ਪੰਜਾਬੀ ਸਿਰਜਣਕਾਰੀ ਵਿਚ ਨਾਰੀ ਬਿੰਬ ਦੀ ਘਾੜਤ
ਸੰਪਾਦਕਾ : ਡਾ: ਰੁਪਿੰਦਰ ਕੌਰ
ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ : ਲੋਕ ਗੀਤ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ, ਮੁਹਾਲੀ
ਮੁੱਲ : 195 ਰੁਪਏ, ਸਫ਼ੇ : 118
ਸੰਪਰਕ : 0172-5027427.

ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿਚ ਆਦਿ-ਕਾਲ ਤੋਂ ਵਰਤਮਾਨ ਕਾਲ-ਖੰਡ ਤੱਕ ਨਾਰੀ ਜਾਤੀ ਨੂੰ ਵਿਭਿੰਨ ਪ੍ਰਸੰਗਾਂ ਤਹਿਤ ਸਮਝਿਆ, ਵਿਚਾਰਿਆ ਅਤੇ ਪ੍ਰਗਟਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸੇ ਪ੍ਰਸੰਗਾਂ 'ਚ ਹਥਲੀ ਪੁਸਤਕ ਅਜੋਕੇ ਕਾਲ-ਖੰਡ 'ਚ ਨਾਰੀ-ਸੰਵੇਦਨਾ, ਇਸ ਦੀ ਸਮਾਜਿਕ, ਨੈਤਿਕ, ਆਰਥਿਕ, ਰਾਜਸੀ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਰ ਘਰ-ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਡਾ: ਰੁਪਿੰਦਰ ਕੌਰ ਨੇ ਪੁਸਤਕ ਨੂੰ ਸੁਚੱਜੇ ਪ੍ਰਬੰਧਨ 'ਚ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਿਆਂ ਹੋਇਆਂ ਇਸ ਦੇ ਸੱਤ ਕਾਂਡ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਅਧਿਆਇ ਵਿਭਿੰਨ ਪਹਿਲੂਆਂ ਦਾ ਦਰਪਣ ਤਾਂ ਹੈ ਹੀ ਹਨ, ਨਾਲ ਦੀ ਨਾਲ ਅਜੋਕੀ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਆਪੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਨਾਰੀ ਜਾਤੀ ਬਾਬਤ ਜੋ ਉਥਾਨ ਅਤੇ ਨਿਘਾਰ ਦੀਆਂ ਸਿਰਜਕ ਜਾਂ ਢਾਹੂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਭਨਾਂ ਦਾ ਵੀ ਵਿਵਰਣ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਆਧੁਨਿਕ ਪੰਜਾਬੀ ਕਵਿਤਾ ਭਾਵੇਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਜੈਂਡਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਹੈ ਪਰ ਉਸ ਵਿਚ ਔਰਤ ਦੀ ਦੁਰਗਤੀ ਨੂੰ ਸਿਰਜਣ ਦਾ ਕਾਰਕ ਮਰਦ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਖ਼ੁਦ ਔਰਤ ਵੀ ਹੈ।
ਪੰਜਾਬੀ ਮੀਡੀਆ, ਸਿਨੇਮਾਗ੍ਰਾਫੀ, ਆਧੁਨਿਕ ਸਟੇਜੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਸੁੰਦਰਤਾ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ 'ਚ ਨਾਰੀ ਦਾ ਅਸਤਿੱਤਵ, ਕੱਟੜਵਾਦੀ ਦੇਸ਼ਾਂ 'ਚ ਰਚੇ ਜਾਂਦੇ ਗਲਪ ਸਾਹਿਤ, ਪਰਵਾਸੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿਚ ਨਾਰੀ ਚਿਤਰਣ, ਪਾਪੂਲਰ ਗੀਤਾਂ ਵਿਚ ਨਾਰੀ ਦਾ ਬਿੰਬ ਜਿਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਉਲਾਰੂ ਚਿੱਤਰਪਟ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਉਸ ਸਭ ਕਾਸੇ ਦੇ ਕਾਰਨਾਂ, ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਅਤੇ ਅਗਾਊਂ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਉਭਰ ਰਹੇ ਸੰਕਟਾਂ ਜਾਂ ਦੁਸ਼ਵਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਅਧਿਐਨ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣਾ ਕੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਬੱਚੀ ਨੂੰ ਜੰਮਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮਾਰ ਮੁਕਾਉਣਾ, ਸਹੁਰੇ ਵਸਣ ਨਾ ਦੇਣਾ, ਹੋਰ ਸਾੜੇ ਕਰਨਾ ਕਿੱਧਰ ਦੀ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਹੈ?
ਇਹ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਉੱਭਰ ਕੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਸੱਚਮੁਚ ਡਾ: ਰੁਪਿੰਦਰ ਕੌਰ, ਜਸਪ੍ਰੀਤ ਕੌਰ, ਮਨਪ੍ਰੀਤ ਕੌਰ, ਸੁਖਪ੍ਰੀਤ ਕੌਰ, ਡਾ: ਰਤਨਜੀਤ ਕੌਰ, ਸੁਹਜਦੀਪ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ਮਿੰਦਰ ਕੌਰ ਦੇ ਇਹ ਸਾਰੇ ਖੋਜ-ਪਰਕ ਨਿਬੰਧ ਸਲਾਹੁਣਯੋਗ ਹਨ। ਨਿਰਸੰਦੇਹ, ਪੁਸਤਕ ਨਵੀਆਂ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਜਗਾਉਂਦੀ ਪ੍ਰਤੀਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

-ਡਾ: ਜਗੀਰ ਸਿੰਘ ਨੂਰ
ਮੋ: 9814209732

c c c

ਗਾਥਾ-ਏ-ਗ਼ਦਰ
ਲੇਖਕ : ਰਮਨ
ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ : ਯੂਨੀਵਰਸ ਪਬਲੀਕੇਸ਼ਨਜ਼, ਜਲੰਧਰ
ਮੁੱਲ : 50 ਰੁਪਏ, ਸਫ਼ੇ : 64
ਸੰਪਰਕ : 98785-31166.

ਪੰਜਾਬੀ ਕਵਿਤਾ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਵਿਲੱਖਣ ਪਛਾਣ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ ਸ਼ਾਇਰ ਰਮਨ 'ਗ਼ਦਰ ਲਹਿਰ' ਬਾਰੇ ਨਾਟਕ ਸਿਰਜਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਨਾਟਕ ਵੱਡੇ ਰਾਜਨੀਤਕ ਅੰਦੋਲਨ ਦੀ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹਨ। ਇਸ ਅੰਦੋਲਨ ਨੇ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਸੰਗਰਾਮ ਨੂੰ ਇਕ ਨਵਾਂ ਮੋੜ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਟਕਾਂ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਵਰਤਮਾਨ ਪ੍ਰਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿਚ ਵਿਚਰ ਰਹੇ ਨੌਜਵਾਨ ਵਰਗ ਦੀ ਅਵਸਥਾ, ਦਰਪੇਸ਼ ਮੁਸ਼ਕਿਲਾਂ ਅਤੇ ਸਾਮਰਾਜਵਾਦ ਦੇ ਵਧ ਰਹੇ ਖ਼ਤਰੇ ਤੋਂ ਸੁਚੇਤ ਕਰਦਿਆਂ ਕੀਤੀ। ਕਿਉਂਕਿ 21ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਮੁਢਲੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿਚ ਨਵ-ਸਾਮਰਾਜਵਾਦ ਦੀਆਂ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀਆਂ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਸੰਗ ਵਿਚਰ ਰਿਹਾ ਭਾਰਤੀ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਨੂੰ ਫਸਿਆ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਗ਼ਦਰ ਲਹਿਰ ਬਾਰੇ ਇਹ ਨਿਵੇਕਲਾ ਯਤਨ ਹੈ। ਇਸ ਲਹਿਰ ਬਾਰੇ ਲਿਖੀ ਕਵਿਤਾ ਦੀ ਇਕ ਅਮੀਰ ਪਰੰਪਰਾ ਹੈ। ਨਾਟਕ ਰੂਪ ਵਿਚ ਲਿਖੀ ਇਹ ਗਾਥਾ ਇਤਿਹਾਸਕ ਲਿਖਤਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਆਧਾਰ ਸਮੱਗਰੀ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਨਾਟਕੀ ਸਥਿਤੀ ਸਿਰਜਣ ਲਈ ਲੇਖਕ ਨੂੰ ਗ਼ਦਰ ਲਹਿਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾ ਵਾਤਾਵਰਨ ਅਤੇ ਹਾਲਾਤ ਨੂੰ ਸਿਰਜਿਆ। ਆਰਥਿਕ ਸੰਕਟਾਂ ਨਾਲ ਗਰੱਸੀ ਕਿਸਾਨੀ ਕਿਵੇਂ ਪ੍ਰਦੇਸਾਂ ਵੱਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਵੇਂ ਗੁਲਾਮੀ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਅਨੁਭਵ ਕਰਦੀ ਹੋਈ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਗਰਾਮ ਪ੍ਰਤੀ ਇਕਜੁਟ ਹੁੰਦੀ ਹੋਈ ਸਾਰੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਸੁੱਖ ਆਰਾਮ ਨੂੰ ਛੱਡ ਭਾਰਤ ਵੱਲ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਗ਼ਦਰ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਗ਼ਦਰੀ ਯੋਧੇ ਭਾਰਤ ਵੱਲ ਵਹੀਰਾਂ ਘੱਤਦੇ ਹਨ। ਗ਼ਦਰ ਪਾਰਟੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਗ਼ਦਰ ਦੇ ਅਸਫ਼ਲ ਹੋਣ 'ਤੇ ਬਰਤਾਨਵੀ ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਕਹਿਰ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਇਹ ਗ਼ਦਰੀ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਨਾਟਕ ਇਕ ਸੋਚ ਦੇ ਪੈਂਤੜੇ ਤੋਂ ਇਸ ਲਹਿਰ ਦੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਨਿਵੇਕਲਾ ਯਤਨ ਹੈ। ਲੇਖਕ ਵਧਾਈ ਦਾ ਹੱਕਦਾਰ ਹੈ।

-ਡਾ: ਹਰਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਹੁੰਦਲ
ਮੋ: 94636-84511.





Website & Contents Copyright © Sadhu Singh Hamdard Trust, 2002-2018.
Ajit Newspapers & Broadcasts are Copyright © Sadhu Singh Hamdard Trust.
The Ajit logo is Copyright © Sadhu Singh Hamdard Trust, 1984.
All rights reserved. Copyright materials belonging to the Trust may not in whole or in part be produced, reproduced, published, rebroadcast, modified, translated, converted, performed, adapted,communicated by electromagnetic or optical means or exhibited without the prior written consent of the Trust. Powered by REFLEX